Het logge toestel komt langzaam in beweging. Het vliegtuig is tot de nok toe gevuld met kerosine. Zowel in de buik van het vliegtuig als in de vleugels is opslagruimte.
Gezagvoerder Toine Brekelmans stuurt de grote, grijze KDC-10, hét tankvliegtuig van de Koninklijke Luchtmacht dat ook wordt ingezet voor passagiersvluchten, naar zo'n tien kilometer hoogte vlakbij de Waddeneilanden. Daar blijft het 'moedervliegtuig' in grote cirkels vliegen, wachtend op haar 'kroost' dat de dorst komt lessen.
Niet veel later meldt de gezagsvoerder via de intercom dat twee Duitse Phantoms in aantocht zijn. De veiligheidsriemen gaan vast, want het tanken is niet geheel zonder risico. De vliegtuigen zijn slechts enkele meters van elkaar verwijderd.
De twee straaljagers melden zich. Terwijl één Phantom onder de buik van het vliegtuig verdwijnt, blijft het andere toestel op slechts enkele meters afstand van de rechtervleugel vliegen. Het toestel is gevaarlijk dichtbij. De piloot beantwoordt zelfs mijn groet door uitbundig terug te zwaaien.
Voor in het vliegtuig, net achter de cockpit, maken de boomoperators, de militairen die het tankende vliegtuig naar de tankbuis dirigeren, zich klaar. Met slechts twee joysticks koppelen ze de boom, oftewel de lange tankbuis, onderaan de buik van de KDC-10, aan het ontvangende vliegtuig. Dit alles doen ze aan de hand van vijf zwart-wit televisieschermen en een 3D-bril. "Op die manier zien we diepte en zien we ook daadwerkelijk hoe dichtbij de receiver (het tankende vliegtuig, MH.) is", legt boomoperator in opleiding Louis Ruzette uit. "Via verlichting op de buik van de KDC-10 wordt het tankende vliegtuig naar de boom geleid. Met de joysticks zorgen wij ervoor dat de boom wordt aangekoppeld. Daarna, tijdens het daadwerkelijke tanken, werkt het systeem als het ware op de automatische piloot."
Het is een precisiewerkje. "De boom kunnen we uitschuiven tot vijftien meter", zegt Ruzette. "Dat is dus de maximale afstand tussen de twee vliegtuigen. Minimaal is die afstand acht meter, maar dat wil je eigenlijk niet hebben. In de meeste gevallen hebben we dan al ontkoppeld."
De KDC-10 kan maximaal 125.000 liter aan kerosine meenemen. "Vanuit deze tank voorzien wij de andere vliegtuigen van brandstof", zegt de boomoperator. "In feite kunnen we alle kerosine overtanken, behalve het deel dat we zelf nog nodig hebben. Per minuut kan zo'n 1500 liter worden getankt. Een F-16 is dus binnen enkele minuten van nieuwe brandstof voorzien."
Niet veel later opent vliegtuig nummer twee de receptacle, de vulopening. Een kleine zwarte uitstulping verschijnt op de rug van de straaljager. Enkele seconden later is het toestel al verdwenen onder de buik van de KDC-10. Ook zijn dorst is binnen enkele minuten gelest. Nog even vliegen beide Phantoms vlak langs het vliegtuig, geven nog een laatste groet en verdwijnen. Een seconde later steekt het tweetal enkel als twee zwarte stipjes af tegen de blauwe hemel.
Kort daarna meldt zich een volgende dorstige: een grote AWACS. De veiligheidsriemen gaan weer aan en ogenschijnlijk gebeurt er een uur lang niets. Vanuit het inmense vliegtuig is het tankende toestel niet te zien. Maar in werkelijkheid wordt er in de AWACS en door de boomoperators hard gewerkt. Op de beeldschermen bij de boomoperator is duidelijk te zien hoe het toestel langzaam dichterbij kruipt. Het toestel koppelt steeds aan en weer af. Dat is precisiewerk, temeer omdat het tankvliegtuig in grote cirkels vliegt. De piloot van de AWACS moet precies dezelfde route vliegen op precies dezelfde snelheid. Door de turbulentie die de KDC-10 veroorzaakt geen eenvoudige klus. Binnen in de tanker doen de boomoperators hun best de tankboom steeds weer vast en los te maken.
De AWACS is klaar met oefenen. Ook het tankvliegtuig keert weer huiswaarts. De beloofde F-16's hebben het vandaag laten afweten. Het is overigens niet zo dat ieder straalvliegtuig zomaar kan tanken bij de KDC-10. "Alles wordt vantevoren afgesproken en vastgelegd. Welke track (locatie, MH.), welke hoogte en op welk tijdstip."
Na een vlucht van een kleine vijf uur keren we weer terug op vliegbasis Eindhoven. Een kleine deceptie volgt. We eindigen niet op een zonnige bestemming, zoals voor een vakantie normaal gesproken wel gebeurd
http://www.bndestem.nl/algemeen/binnenland/6806771/Tanken-op-een-hoogte-van-tien-kilometer.ece