Spanningen in Congo

[Ace1]

M23-rebellen doorgedrongen tot centrum van Bukavu in oosten Congo
Deel dit artikel
Rebellengroep M23 is opgerukt naar het centrum van Bukavu, een grote stad in het oosten van de Democratische Republiek Congo. Dat zeggen een woordvoerder van M23 en ooggetuigen tegen persbureau Reuters.

Vrijdagmiddag namen de rebellen het vliegveld in dat vlak bij de stad ligt en dat essentieel is voor de bevoorrading van het Congolese regeringsleger. Daarna leek de val van Bukavu een kwestie van tijd. Later op de avond waren M23-strijders al de randen genaderd van de stad met meer dan een miljoen inwoners.

Plunderingen en doden op straat
Volgens persbureau AP brak er gisteren paniek uit in Bukavu en zijn duizenden inwoners en soldaten van het Congolese regeringsleger de stad ontvlucht. Inwoners zeggen tegen AP dat winkels en fabrieken werden geplunderd en dat lichamen van overledenen in de straten lagen. Ook zijn er berichten dat gevangenen zijn bevrijd of ontsnapt.

Hoewel veel Congolezen M23 vrezen, is er een groep inwoners die de rebellen juist met open armen verwelkomt:

Na de inname van Goma trok M23 naar het zuiden langs het Kivumeer, dat Congo scheidt van Rwanda. Onderweg werden meerdere kleine plaatsen ingenomen.

https://nos.nl/artikel/2556061-m23-rebellen-doorgedrongen-tot-centrum-van-bukavu-in-oosten-congo

[Ace1]

'Rebellengroep M23 trekt Bukavu binnen', uren na inname luchthaven

Rebellengroep M23 trekt momenteel Bukavu binnen, een grote stad in het oosten van de Democratische Republiek Congo. Dat zegt de leider van de Congo River Alliance, een coalitie waar ook rebellengroep M23 bij hoort, tegen persbureau Reuters. Bewoners zeggen dat de rebellen het noorden van de stad zijn binnengevallen en oprukken naar het centrum.

Eerder vandaag veroverde de door Rwanda gesteunde rebellengroep al een vliegveld dat vlak bij de stad ligt. De Kuvamu-luchthaven was voor het Congolese regeringsleger in en rond Bukavu essentieel voor de bevoorrading. Dat maakte de val van de stad, met pakweg een miljoen inwoners, een kwestie van tijd. "Bukavu kan niet meer gered worden", zei een hulpverlener in de stad vanmiddag tegen persbureau Reuters.

Eind januari kreeg M23 Goma in handen, de grootste stad in Oost-Congo. Bij die inname en de gevechten eromheen vielen duizenden burgerdoden. M23 trok daarna op naar het zuiden, langs het Kivu-meer dat Congo scheidt van Rwanda, en nam daarbij verschillende stadjes in.

Zowel Goma als Bukavu ligt aan het Kivu-meer, aan de grens met Rwanda:

In de Democratische Republiek Congo woedt al jaren een bloedige oorlog. M23 en andere rebellengroepen in Oost-Congo strijden tegen het regeringsleger. De inzet voor de strijdende partijen is niet alleen grondgebied, maar vooral de mijnen waarin dure en belangrijke grondstoffen voor de wereldwijde tech-industrie worden gewonnen.

M23 wordt gesteund door buurland Rwanda, al ontkent de Rwandese regering stellig dat ze dit doet. Het is aangetoond dat Rwanda wapens en geld levert aan M23. Uit een VN-rapport blijkt daarnaast dat er vorig jaar ongeveer 4000 Rwandese militairen in Congo waren gelegerd. Bovendien verdient het land bakken met geld aan de export van grondstoffen die vanuit Oost-Congo naar Rwanda worden gesmokkeld.

350.000 mensen op de vlucht
Voor burgers in Oost-Congo, die toch al jarenlang oorlogsgeweld te verduren hebben gehad, is de situatie nog uitzichtlozer dan voorheen. Volgens de UNHCR, de vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties, "zijn er nu duizenden mensen dakloos, die schuilen in overvolle schuilplaatsen, kerken, scholen en ziekenhuizen. De situatie wordt snel erger." Door het oorlogsgeweld zijn zo'n 350.000 mensen op de vlucht geslagen, meldt de UNHCR.

Vanavond vliegt de Congolese president Tshisekedi naar de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba voor een jaarlijkse top van de Afrikaanse Unie, waar hij met andere Afrikaanse leiders zal overleggen over een mogelijke oplossing voor het conflict. Afgelopen weekend riepen de leiders van buurlanden de strijdende partijen al op om te stoppen met vechten, inclusief de presidenten van Rwanda en Congo. Dat sorteerde geen effect.

Correspondent Elles van Gelder vanuit Congo:
"M23 heeft nu dus twee luchthavens in handen. Ik ben momenteel in Goma, de stad die ze drie weken geleden innamen, aan de andere kant van het Kivu-meer. Hier in Goma is heel hard gevochten, en zijn ze nog steeds mensen aan het begraven. Volgens de VN zijn er in deze stad naar schatting 3000 mensen omgekomen.

We horen dat er in Bukavu minder weerstand wordt geboden tegen M23 en dat het Congolese leger zich juist uit de voeten zou maken. De Congolese troepen zijn slecht betaald en ongemotiveerd. De hoop is dat hierdoor minder burgers slachtoffer worden van kruisvuur. Tegelijkertijd is er de angst dat er in de chaos geplunderd wordt, en dat milities en militairen die wegvluchten vergeldingsacties gaan uitvoeren op burgers."

https://nos.nl/artikel/2555843-rebellengroep-m23-trekt-bukavu-binnen-uren-na-inname-luchthaven

[Ace1]

Afrikaanse landen roepen op tot staakt-het-vuren Oost-Congo, inclusief Rwanda

Afrikaanse leiders hebben op een top opgeroepen tot een onmiddellijk en onvoorwaardelijk staakt-het-vuren in de Democratische Republiek Congo. De leiders, onder wie de Congolese president Tshisekedi en de Rwandese president Kagame, namen vandaag deel aan een Afrikaanse top over de oorlog in het land.

In de Democratische Republiek Congo woedt al jaren een bloedige oorlog. De afgelopen weken heeft de door Rwanda gesteunde rebellengroep M23 grote delen van Oost-Congo ingenomen. Het offensief heeft geleid tot duizenden doden en honderdduizenden ontheemden.

Vorige week viel de miljoenenstad Goma in handen van de rebellen. De regio is rijk aan kostbare mineralen en andere grondstoffen.

Humanitaire corridors
De regeringsleiders kwamen bijeen in de Tanzaniaanse stad Dar es Salaam. De Rwandese president Kagame was daar fysiek aanwezig, zijn Congolese ambtsgenoot nam deel via een videoverbinding.

In de slotverklaring riepen de regeringsleiders de strijdende partijen op om "binnen vijf dagen bijeen te komen en te werken aan een onmiddellijk en onvoorwaardelijk staakt-het-vuren". Ze pleitten ook voor het openen van humanitaire corridors om de doden en gewonden te evacueren.

Rwandese troepen in Congo
De Congolese delegatie heeft nog niet laten weten of ze openstaat voor een ontmoeting met M23. Tot nu toe heeft de regering altijd geweigerd om in gesprek te gaan met de rebellenbeweging. Rwanda stelde voorafgaand aan de top al open te staan voor gesprekken met de Congolese regering. Rwanda ontkende opnieuw dat het M23 steunt, maar dat gelooft bijna niemand.

Het is aangetoond dat Rwanda wapens en geld levert aan M23. Uit een VN-rapport blijkt daarnaast dat er vorig jaar ongeveer 4000 Rwandese militairen in Congo waren gelegerd. Bovendien verdient het land bakken met geld aan de export van grondstoffen die vanuit Oost-Congo naar Rwanda worden gesmokkeld.

De afgelopen dagen klinken geruchten dat M23 de stad Bukavu nadert. Deze stad beschikt over een vliegveld dat van cruciaal belang is voor de bevoorrading van de Congolese troepen.

Correspondent Elles van Gelder:
"Ondanks de ontkenning van Rwanda, heerst toch het gevoel dat het land achter de schermen aan de touwtjes trekt. Er moet dus vooral internationale druk op Rwanda worden uitgeoefend om de opmars van de rebellen te stoppen. De bewering dat Rwanda geen invloed heeft op het conflict, fungeert vooral als rookgordijn.

Een staakt-het-vuren lijkt verder niet zo veel te zeggen. Eerder kondigde M23 er ook een af, om vervolgens verder te trekken naar het zuiden. Er is vooral angst dat ze de grote stad Bukavu bereiken, mensen daar zijn erg bang dat de gevechten nu hun kant op komen."

https://nos.nl/artikel/2555073-afrikaanse-landen-roepen-op-tot-staakt-het-vuren-oost-congo-inclusief-rwanda

[Ace1]

Rebellen schenden staakt-het-vuren in oosten van Congo

Rebellengroep M23 is in het oosten van de Democratische Republiek Congo een nieuw offensief begonnen. De rebellen hebben de plaats Nyabibwe ingenomen, op zo'n 100 kilometer van provinciehoofdstad Bukavu.

De rebellen kondigden eerder deze week nog een staakt-het-vuren af. Dat gebeurde na de inname van de stad Goma vorige week, waarbij zeker 900 mensen om het leven kwamen. Het humanitair bestand zou gisteren ingaan.

Verschillende bronnen zeggen echter tegen persbureau Reuters dat er rond Nyabibwe zware gevechten plaatsvinden tussen de rebellen en het Congolese regeringsleger. Een deel van de rebellen is al in het centrum van de stad en heeft daar effectief de macht. De groep zou steun krijgen van het leger van buurland Rwanda.

"Dit bewijst dat het eenzijdige bestand dat ze hadden afgekondigd weer een list was", zegt een regeringswoordvoerder tegen persbureau AFP. De afgelopen dagen hadden de strijdende partijen al versterkingen laten aanrukken.

Regionale top
De aanhoudende strijd in het gebied om kostbare grondstoffen als goud, lithium en koper, waarbij sprake is van etnisch geweld, leidt ook tot internationale onrust.

De leiders van Rwanda en Congo worden zaterdag verwacht op een regionale top in Tanzania. Het is niet duidelijk of de Congolese president Tshisekedi daar daadwerkelijk aanwezig zal zijn.

https://nos.nl/artikel/2554662-rebellen-schenden-staakt-het-vuren-in-oosten-van-congo

[Ace1]

Staakt-het-vuren in oosten Congo na gewelddadige overname stad Goma

Rebellengroep M23 heeft een staakt-het-vuren afgekondigd in het oosten van de Democratische Republiek Congo. De rebellen namen vorige week de stad Goma in, daarbij kwamen zeker 900 mensen om het leven.

Het vredesbestand tussen de M23 en het Congolese leger moet deze dinsdag ingaan. Een woordvoerder van de rebellengroep zegt dat het akkoord volgt uit humanitaire overwegingen. Over een mogelijke terugtrekking uit Goma wordt gezwegen.

Vorige week nam de rebellengroep met veel geweld de stad aan de grens met Rwanda in. Goma is rijk aan kostbare mineralen en andere grondstoffen.

Totale chaos
Het is volgens Vivian van de Perre van de VN totale chaos in het gebied. Ze spreekt van een vreselijke humanitaire situatie in het oosten van Congo, waar zij een vredesmissie leidt. "Er liggen nog zo'n duizend doden in de straten. Er is geen water of elektriciteit, er zijn geen medische voorzieningen, geen internet, geen wifi", zei Van de Perre vrijdag in Nieuwsuur.

De Congolese overheid vreesde dat de rebellengroep zich na de inname van Goma richting een andere grote stad, Bukavu, zou bewegen. "Ik wil duidelijk maken dat wij absoluut niet het plan hebben om Bukavu of andere gebieden te bezetten", aldus de woordvoerder van M23. "Maar we blijven zeggen dat we de burgerbevolking en onze standpunten blijven beschermen."

Rwanda en Congo
Uit bewijsstukken die in het bezit zijn van de VN blijkt dat de rebellengroep wordt gesteund door buurland Rwanda. In het oosten van Congo en in Rwanda strijden de volken Tutsi's en Hutu's al ruim dertig jaar over land en grondstoffen. Sinds de Rwandese genocide in 1994, waarbij naar schatting zeker 800.000 mensen, voornamelijk Tutsi's, werden vermoord binnen 100 dagen, is het onrustig in de regio.

Vele oorlogen en conflicten in de regio hebben geleid tot veel burgerslachtoffers. Tijdens de Eerste Burgeroorlog (1996-1997) en de Tweede Burgeroorlog (1998-2003) in Congo kwamen miljoenen mensen om het leven.

M23, geleid door etnische Tutsi's, zegt het recht te hebben om wapens te dragen om de minderheidsgroep te beschermen in het oosten van de Democratische Republiek Congo. Ze vechten sinds de oprichting in 2012 met het Congolese leger over de macht over het gebied en grondstoffen als goud, koper en kobalt.

https://nos.nl/artikel/2554435-staakt-het-vuren-in-oosten-congo-na-gewelddadige-overname-stad-goma

[Ace1]

Nederlandse VN-baas in Congo: 'Bevolking lijdt verschrikkelijk'

In de Democratische Republiek Congo is sprake van een vreselijke humanitaire situatie. Dat zegt Vivian van de Perre, die in het oosten van Congo een VN-vredesmissie leidt. Terwijl rebellengroep M23 steeds verder oprukt, gesteund door Rwandese troepen op Congolees grondgebied, ontbreekt het in de stad Goma aan bijna alles. "Het is echt chaos."

De gevechten in Goma waren de laatste dagen zo heftig, dat Van de Perre in haar eigen kantoor gekleed in een kogelwerend vest en met een blauwe veiligheidshelm van de VN op haar hoofd met Nieuwsuur praat. "Het is hier heel gevaarlijk, ook voor ons."

Afgelopen weekend nam M23 Goma in, een stad met 2 miljoen inwoners tegen de grens met Rwanda. De afgelopen dagen werden daar felle gevechten gevoerd. "Er liggen nog zo'n duizend doden in de straten. Er is geen water of elektriciteit, er zijn geen medische voorzieningen, geen internet, geen wifi."

Ook was er een grote gevangenisuitbraak waarbij duizenden gevangenen zijn ontsnapt. In de gevangenis zaten ook een paar honderd vrouwen. "Zij zijn allemaal verkracht. Daarna hebben ze de vrouwenvleugel in brand gestoken en zijn die vrouwen daar allemaal omgekomen."

Veel vluchtelingen melden zich bij bases van de VN, zegt Van de Perre. "Het is echt heel erg druk hier. Mensen slapen overal tussen de gebouwen. We hebben niet genoeg water en eten, geen medische voorzieningen, niet genoeg toiletten. We zijn heel erg bezorgd, want veel van deze mensen kunnen niet naar buiten."

Meer ontheemden dan in Gaza
Het grootste probleem op dit moment in Goma is voedsel, zegt Manenji Mangundu van hulporganisatie Oxfam vanuit hoofdstad Kinshasa. Verschillende teams zijn er vandaag in geslaagd naar kampen te gaan waar vluchtelingen worden opgevangen, vertelt hij aan Nieuwsuur. Daar hebben ze gewerkt aan de watervoorziening. En in de tussentijd worden ziekenhuizen volgens hem overspoeld met gewonden.

Volgens Oxfam zijn er al ruim 6,4 miljoen ontheemden. "Meer dan in Gaza", zegt Mangundu. "Dat aantal zal groeien en in de tussentijd gaan de gevechten door. Vooral de vrouwen en kinderen hebben hulp nodig."

Rwandese troepen in Congo
Intussen trekt M23 verder Congo in, richting het zuiden. De VN-blauwhelmen zien ook Rwandese troepen, zegt Vivian van de Perre van de VN. "In het deskundigenrapport van de VN-veiligheidsraad wordt gesproken van drie- tot vierduizend troepen, maar ik denk dat het er nu wel meer zijn. Onze patrouilles die naar buiten gaan zien dat ook."

Veel van het oorlogsmaterieel waarmee het rebellenleger van M23 vecht, is volgens Van der Perre geleverd door Rwanda. "Het gaat om zwaar materieel en heel geavanceerde militaire uitrustingen, waarmee ze veel geavanceerder zijn dan het leger van Congo. Daardoor winnen ze ook redelijk makkelijk bij een directe confrontatie."

De Verenigde Naties pleiten intussen voor onderhandelingen om het conflict aan te pakken. "We kunnen als VN natuurlijk niet tolereren dat een andere staat een lidstaat binnenvalt. Maar er is geen militaire oplossing voor dit conflict, we moeten echt terug naar de onderhandelingstafel."

'Al 30 jaar onafgebroken oorlog'
Ook Judith Verweijen, universitair docent International Development Studies aan de Universiteit Utrecht, vreest dat het conflict verder escaleert. "Eigenlijk heerst al bijna dertig jaar onafgebroken oorlog in Oost-Congo. Door de gevechten met M23 dreigt er ook een regionale oorlog."

Druk uitoefenen op beide regeringen is volgens Verweijen een mogelijke oplossing. "Maar met name op Rwanda, want dat heeft wel zijn troepen over de grens gestuurd en moet worden opgeroepen die troepen terug te trekken." Een taak die volgens haar zeker voor de EU en voor het Westen is.

Het Verenigd Koninkrijk heeft al aangekondigd hulp aan Rwanda op te schorten als de troepen niet onmiddellijk worden teruggetrokken. Ook voormalig kolonisator België liet van zich horen: zij vragen de EU om sancties tegen Rwanda te overwegen.

Congo heeft intussen grote behoefte aan humanitaire hulp en voorraden zoals voedsel, water en brandstof. Alle magazijnen van de VN, van andere humanitaire diensten en van ngo's zijn geplunderd, net als ziekenhuizen. Hulpgoederen naar het gebied krijgen is lastig. Van de Perre: "We hebben hier niks meer. Het vliegveld is dicht, daar is heel zwaar gevochten en het zal lange tijd duren voordat dat weer operationeel is."

Wie zijn de rebellen van M23?
Rebellengroep M23 ontstond in 2012 na muiterij van soldaten, de meesten van hen Tutsi's, van het Congolese regeringsleger. Buurland Rwanda wordt geleid door Tutsi. Volgens de Verenigde Naties wordt de militie gesteund door Rwanda, waarvan de regering grotendeels uit Tutsi's bestaat. Het land zelf ontkent dit.

Na een decennium van relatieve rust begon M23 in 2022 aan een nieuwe opmars. Ze vechten tegen het Congolese leger om de macht in het land en om grondstoffen zoals goud, koper en kobalt.

https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2554020-nederlandse-vn-baas-in-congo-bevolking-lijdt-verschrikkelijk

[silvester herc]

https://nos.nl/l/2553583
NOS Nieuws•Vandaag, 12:44•Aangepast vandaag, 13:44

Menigte valt ambassades aan in hoofdstad Congo, ook die van Nederland doelwit

Betogers hebben in de Congolese hoofdstad Kinshasa ambassades aangevallen, onder meer die van Nederland. Volgens persbureau Reuters gaat het daarnaast om de diplomatieke posten van de VS, Frankrijk, Rwanda, Uganda en Kenia.

Bij de Nederlandse ambassade, die een gebouw deelt met België, werd brand gesticht bij de entree, meldt het Belgische ministerie van Buitenlandse Zaken. Volgens een Nederlandse woordvoerder zijn er inmiddels Congolese veiligheidstroepen aanwezig om het gebouw te beschermen "en lijkt de situatie zich te stabiliseren".

Beelden op sociale media tonen dat er ook bij de Franse ambassade brand is gesticht, volgens een anonieme medewerker zijn betogers er niet in geslaagd binnen te komen. De brand is inmiddels geblust.

0:48

Onrust in Congo: groepen vallen ambassades in Kinshasa aan

De onrust in Kinshasa volgt op de val van de belangrijke Oost-Congolese stad Goma. Rebellen van verzetsgroep M23 trokken die stad met ruim een miljoen inwoners gisteren binnen en ontwapenden regeringstroepen. De rebellenbeweging wordt daarbij volgens de VN geholpen door het leger van buurland Rwanda.

De betogers in Kinshasa vielen uit woede daarover ambassades aan van landen die volgens hen betrokken zijn bij het conflict in hun land. Mogelijk was de aanval op de Nederlandse ambassade gericht tegen België, dat van oudsher meer banden heeft met de regio.

'Binnen blijven'

Minister Veldkamp van Buitenlandse Zaken noemt het vreselijk dat buitenlandse vertegenwoordigers worden aangevallen bij de protesten. Hij waarschuwt dat Nederlanders binnen moeten blijven omdat ze doelwit kunnen worden. Hij noemt het "onze absolute prioriteit om de veiligheid van onze collega's te garanderen in deze ernstige situatie".

Zijn Franse collega Barrot noemt de aanvallen onaanvaardbaar. "Er wordt alles aan gedaan om de veiligheid van onze medewerkers en onderdanen te garanderen."

De politie heeft traangas ingezet om de mensenmassa uiteen te drijven. Volgens de Congolese minister van Communicatie is de rust daarop inmiddels teruggekeerd in de

[Ace1]

Rebellen melden stad Goma in Oost-Congo in handen te hebben

De Congolese rebellengroep M23 zegt de stad Goma in Oost-Congo in handen te hebben.

Gisteren meldde de hoogste VN-functionaris van het land al dat de rebellengroep de buitenwijken van de provinciehoofdstad was binnengetrokken. Het vliegveld werd buiten gebruik gesteld en rebellen gaven het regeringsleger tot 03.00 uur vannacht de tijd om de wapens neer te leggen. Even voordat die deadline verstreek meldden de rebellen de inname van de stad.

In hun verklaring vroegen de rebellen inwoners van de stad om kalm te blijven en droegen ze militairen van het regeringsleger op om zich in een centraal gelegen stadion in de stad te verzamelen.

Soldaten opgevangen
In de Democratische Republiek Congo zijn VN-soldaten actief die deelnemen aan vredesmissie Monusco. Zij vingen eerder op de dag soldaten op aan de rand van de stad die zich hadden overgegeven.

In november 2022 laaide het geweld in het land op toen M23 de wapens weer op grote schaal oppakte. De afgelopen weken werd er veel terreinwinst geboekt door de groep. Zo werd ook de belangrijke aanvoerstad Minova al veroverd. Ze willen de macht krijgen over de kostbare grondstoffen in de regio zoals goud en kobalt.

Zij worden daarbij hoogstwaarschijnlijk gesteund door Rwanda. Volgens een VN-rapport is meer dan een derde van de bevolking van de provincie Noord-Kivu, waar Goma ligt, momenteel ontheemd door de strijd.

Door het geweld werden de afgelopen dagen zeker dertien buitenlandse militairen gedood. De Verenigde Staten en Frankrijk riepen in een spoedvergadering van de VN-veiligheidsraad op tot een staakt-het-vuren en deden een beroep op Rwanda om zijn steun aan M23 in te trekken.

Waarnemend Amerikaans ambassadeur Dorothy Shea waarschuwde dat de VS "alle beschikbare middelen zou overwegen" om degenen die verantwoordelijk zijn voor het in stand houden van het gewapende conflict ter verantwoording te roepen.

Correspondent Afrika Elles van Gelder:
"Het lijkt er inderdaad op dat de rebellengroep de stad voor het grootste deel heeft ingenomen, ook al is dat nog niet officieel bevestigd. Ik sprak zelf een lokale journalist in Goma die zegt dat er nog sporadisch wordt geschoten, maar dat nog niet duidelijk is wie waar zit. Dat komt ook omdat er aan de kant van het Congolese regeringsleger ook burgermilities meevechten en het dus vrij chaotisch is.

De rebellen komen voort uit de Tutsi-bevolking en zeggen dat ze deze mensen willen beschermen tegen extremistische Hutu's die in 1994 zijn gevlucht uit Rwanda, na de genocide. Maar M23 wil ook economische macht. Als ze meer grondgebied in handen krijgen, kunnen de rebellen voor eigen regering spelen, belastingen heffen en grondstoffen smokkelen. In dit deel van Congo zit onder meer het kostbare mineraal coltan in de grond, maar ook goud en diamanten. Het gaat dus wel degelijk ook om geld verdienen.

Goma ligt met de rug tegen buurland Rwanda aan en zowel Congo als de VN zeggen al heel lang dat Rwanda M23 steunt met wapens en dat er zo'n 4000 Rwandese soldaten meevechten met M23. Grondstoffen zouden naar Rwanda gesmokkeld worden en vanuit daar geëxporteerd. Gisteren werd er in een spoedzitting van de Verenigde Naties opgeroepen dat Rwanda Congolees grondgebied moet verlaten. De president van de Democratische Republiek Congo spreekt van een "oorlogsverklaring" en dus het leidt tot hele grote regionale spanningen.

Voor de regio betekent dit veel onzekerheid, onveiligheid en meer ellende voor de mensen die in vluchtelingenkampen zitten bij Goma. Er kan geen hulp naartoe en ook veel internationale hulpverleners zijn al geëvacueerd."

https://nos.nl/artikel/2553433-rebellen-melden-stad-goma-in-oost-congo-in-handen-te-hebben

[Lynxian]

Ik zie een missie die voor de Belgische paracommando's en het Franse Vreemdelingen Legioen is weggelegd.

Een beetje hetzelfde als wanneer we UIM en KCT even naar Suriname en Indonesië sturen om orde op zaken te stellen. Denk niet echt dat de lokale bevolking of overheden erop zit te wachten. Er zitten daar Afrikaanse soldaten, laat ze hun eigen broek ophouden. Kan de Afrikaanse Unie prima als ze willen.

[Ace1]

Ik zie een missie die voor de Belgische paracommando's en het Franse Vreemdelingen Legioen is weggelegd.

[Ace1]

Zeker dertien buitenlandse militairen gedood bij gevechten in Oost-Congo

Zeker dertien buitenlandse militairen zijn de afgelopen dagen gedood bij gevechten met de militaire rebellengroep M23 in het oosten van de Democratische Republiek Congo. Zes van hen maakten deel uit van een VN-vredesmissie.

De omgekomen soldaten waren afkomstig uit Zuid-Afrika, Malawi en Uruguay. Vanwege het geëscaleerde geweld in het gebied komt de VN-Veiligheidsraad vandaag bijeen voor een spoedberaad. Die bijeenkomst stond aanvankelijk voor morgen gepland, maar is naar voren geschoven.

Terreinwinst
Rebellengroep M23 heeft de afgelopen weken aanzienlijke terreinwinst geboekt en heeft de oostelijke stad Goma omsingeld. Gisteren meldde het Congolese leger dat een grote aanval van de rebellengroep richting Goma was afgeslagen. Daarbij werd hulp geboden door VN-soldaten die deelnemen aan vredesmissie Monusco en soldaten van het regionale samenwerkingsorgaan Southern African Development Community (SADC).

De rebellen proberen de macht te krijgen over de kostbare grondstoffen in de regio zoals kobalt en goud. Onder meer experts van de VN en de Verenigde Staten zeggen dat de militie wordt gesteund door Rwanda. Dat land ontkent dat.

Afgelopen week veroverden de rebellen al de belangrijke aanvoerstad Minova. De rebellen vochten in 2012 en 2013 ook al tegen het leger en sinds november 2022 zijn die gevechten op grote schaal opgelaaid. Sindsdien zijn honderden burgers omgekomen en meer dan zeven miljoen Congolezen op de vlucht binnen de eigen landsgrenzen.

Correspondent Elles van Gelder:
"Verschillende landen hebben hun burgers opgeroepen om Goma te verlaten en ook familieleden en ander niet-essentieel personeel van de VN vertrekken. Goma ligt tegen Rwanda aan en is nu zo goed als omsingeld. Het is een grote stad waar veel mensen uit de omgeving de afgelopen decennia naartoe zijn gevlucht vanwege geweld van gewapende groepen. Daardoor liggen er om de stad heen veel vluchtelingenkampen.

De Franse president Macron zegt dat hij met de Congolese en Rwandese leiders heeft gebeld om te vragen een einde te maken aan de gevechten. Eigenlijk is alleen het telefoontje naar Rwanda cruciaal, omdat Rwanda M23 terug kan fluiten.

Hoewel dit als een belangrijke actie kan worden gezien door Frankrijk, net als het spoedoverleg van de VN vandaag, is er al heel lang bewijs van Rwanda's aandeel in het geweld in de Democratische Republiek Congo. De internationale gemeenschap had eerder een vuist kunnen maken, maar veel landen wilden Rwanda graag te vriend houden uit eigenbelang. Zo heeft de EU een overeenkomst met het land over de uitvoer van grondstoffen."

https://nos.nl/artikel/2553289-zeker-dertien-buitenlandse-militairen-gedood-bij-gevechten-in-oost-congo

[Ace1]

Rebellen rukken op in Oost-Congo, inwoners slaan op de vlucht

In het noordoosten van de Democratische Republiek Congo heeft de militaire rebellengroep M-23 de belangrijke aanvoerstad Minova veroverd. Ook is de groep bezig aan een opmars naar provinciehoofdstad Goma aan de grens met Rwanda. Duizenden Congolezen zijn op de vlucht geslagen.

De inname van Minova wordt gezien als een belangrijke overwinning voor de M-23-rebellen, die sinds november 2022 tegen het Congolese leger vechten om macht en grondstoffen zoals koper, kobalt, goud en diamant.

De beweging is in 2012 ontstaan na muiterij door Tutsi-soldaten van het regeringsleger. De VN zegt dat de gewapende militie gesteund wordt door Rwanda. Het land ontkent dit.

Nog nooit zoveel terrein gewonnen
Ook in Saké, een plaats 25 kilometer ten westen van Goma, is het geweld opgelaaid. De rebellengroep is bovendien opgerukt naar noordelijke grensgebieden, waar het volgens de VN-inlichtingendienst van plan is een strategische luchthaven in te nemen. De militaire rebellengroep is er nog nooit in geslaagd zoveel terrein te winnen, meldt persbureau Reuters op basis van analisten.

In 2012 en 2013 vochten het Congolese leger en de rebellen al tegen elkaar. Sinds de M-23 rebellen in 2022 de wapens weer hebben opgepakt, zijn al honderden burgers omgekomen en zijn meer dan 7 miljoen Congolezen binnen de eigen landsgrenzen op de vlucht. Meer dan de helft van de ontheemden is kind. Op dit moment is 1 op de 4 mensen in het land afhankelijk van humanitaire hulp.

https://nos.nl/artikel/2553007-rebellen-rukken-op-in-oost-congo-inwoners-slaan-op-de-vlucht

[Ace1]

Zeker 72 doden bij aanval van militie op dorp in West-Congo

In de Democratische Republiek Congo zijn zeker 72 mensen gedood bij een aanval van militanten op het dorp Kinsele in het westen van het land.

De aanval was zaterdag, maar volgens persbureau AP bereikte het nieuws vandaag pas de buitenwereld door de beroerde infrastructuur in de regio.

Kinsele ligt in de regio Kwamouth, waar al jaren gevechten zijn tussen de stammen Teke en Yaka. In de strijd om grondgebied kwamen in twee jaar tijd al honderden burgers om het leven. De militanten die het dorp zaterdag aanvielen hoorden bij de Mobondo, een militie die naar eigen zeggen de Yaka-gemeenschap wil beschermen.

Persbureau AP heeft een bestuurder in de regio telefonisch gesproken. Die zegt dat het Congolese leger de militanten intussen heeft "verjaagd" uit de regio. Bij die gevechten kwamen negen militairen om het leven.

De Congolese minister van Defensie heeft een bezoek gebracht aan het aangevallen dorp. Hij beloofde "alles op alles" te zetten om de gevechten in de regio te beëindigen.

Kostbare grondstoffen
Tegelijkertijd heeft het leger grote moeite om andere geweldsuitbarstingen in het oosten van het land in te dammen. Aanvallen van milities zijn daar de afgelopen maanden toegenomen. Begin deze maand kwamen zes Chinese mijnwerkers en twee Congolese militairen om het leven bij een aanval van militanten op een goudmijn.

Dat er zo hard om de regio wordt gevochten, komt onder meer doordat het gebied rijk is aan kostbare grondstoffen zoals goud, koper, zink en kobalt. Kobalt is een cruciale grondstof voor batterijen van bijvoorbeeld telefoons, laptops en elektrische auto's.

Congo kampt al jaren met extreme geweldsuitbarstingen. Sinds 1999 wordt het land geteisterd door burgeroorlogen en conflicten tussen verschillende etnische groepen. In 2003 brak er een periode van vrede aan, maar in het oosten van het land bleef het onrustig. In totaal zijn er 120 verschillende gewapende milities actief in het land.

https://nos.nl/artikel/2529156-zeker-72-doden-bij-aanval-van-militie-op-dorp-in-west-congo

[Ace1]

Wereldwijde honger naar coltan zet relatie Rwanda - Congo op scherp

Elektrische auto's, smartphones en laptops: allemaal bevatten ze het zeldzame mineraal coltan. Om dat mineraal woedt in het oosten van de Democratische Republiek Congo een bloedige strijd tussen het leger en verschillende gewapende milities. Er wordt hard gevochten om de controle over de mijnen met de kostbare zwarte stenen.

Zo veroverde rebellengroep M23 onlangs 'coltanhoofdstad' Rubaya. De groep vecht zij aan zij met het Rwandese leger. Er zijn er nu zeker vierduizend Rwandese militairen actief in Oost-Congo, zeggen de Verenigde Naties.

"De coltan gaat nu vanuit die mijnen rechtstreeks naar Rwanda. Daar wordt het verkocht alsof het een Rwandees product is, in plaats van een Congolees product", zegt Espoir Ngalukiye, een mensenrechtenactivist uit Goma, tegen de NOS. "In Rwanda zijn helemaal geen coltanmijnen, dat weet iedereen."

Volgens Ngalukiye zijn de rebellen na de overname van de Rubaya-mijn doorgegaan met het winnen van coltan. "Zakken vol worden achterop motoren geladen. Ze rijden vervolgens dwars door M23-gebied naar de Rwandese grens. Grenswachten werken mee: doorgeven hoeveel er precies in de zakken zit, hoeft niet en er wordt ook geen belasting betaald."

Eenmaal in Rwanda kopen grote techbedrijven de voorraad op, maar ook westerse landen die coltan gebruiken voor de overgang naar groene energie.

Tonnen gaan er volgens de Congolese regering op deze manier de grens over. Ook de VN zegt voldoende bewijs te hebben voor de smokkel van coltan en andere mineralen.


Rwanda kan het kostbare mineraal stelen dankzij de steun aan de rebellen, stelt Congo, dat de meeste coltan ter wereld uit de bodem haalt. Het land is vorig jaar een miljard dollar misgelopen door de illegale handel, zegt een Congolese minister tegen de Financial Times. Hij ziet de opbrengsten verdwijnen in de zakken van het buurland.

Volgens Ecofin, een bureau dat de Afrikaanse economie volgt, groeit de coltan-export vanuit Rwanda hard. Vorig jaar verkocht het land meer dan Congo, het exporteerde zelfs het meeste ter wereld: "Rwanda vertelt de internationale gemeenschap dat dit hun eigen mineralen zijn, maar dat klopt niet. Het is een leugen", benadrukt Ngalukiye.

De VN en mensenrechtenorganisaties zeggen al veel langer dat Rwanda de M23-rebellen steunt. Naast een economisch voordeel is daarvoor nog een andere reden, denkt Ngalukiye: "De rebellen zijn grotendeels Tutsi, van dezelfde groep als de Rwandese president Kagame. Hij wil de Tutsi-bevolking in Oost-Congo beschermen."

Begin dit jaar werd in de stad Goma gedemonstreerd tegen de opmars van M23, tegen Rwanda en tegen westerse landen die de rebellen indirect steunen door achter Rwanda te blijven staan, bijvoorbeeld door ontwikkelingshulp te geven. Steeds meer landen, waaronder de Verenigde Staten en Frankrijk, dringen er sindsdien op aan om de steun aan M23 te stoppen.

Rwanda zelf blijft betrokkenheid bij de rebellenbeweging ontkennen. "Het is een politiek spel geworden waar Rwanda economisch baat bij heeft", zegt Oluwole Ojewale, onderzoeker bij het Institute for Security Studies.

De VN en mensenrechtenorganisaties zeggen al veel langer dat Rwanda de M23-rebellen steunt. Naast een economisch voordeel is daarvoor nog een andere reden, denkt Ngalukiye: "De rebellen zijn grotendeels Tutsi, van dezelfde groep als de Rwandese president Kagame. Hij wil de Tutsi-bevolking in Oost-Congo beschermen."

Begin dit jaar werd in de stad Goma gedemonstreerd tegen de opmars van M23, tegen Rwanda en tegen westerse landen die de rebellen indirect steunen door achter Rwanda te blijven staan, bijvoorbeeld door ontwikkelingshulp te geven. Steeds meer landen, waaronder de Verenigde Staten en Frankrijk, dringen er sindsdien op aan om de steun aan M23 te stoppen.

Rwanda zelf blijft betrokkenheid bij de rebellenbeweging ontkennen. "Het is een politiek spel geworden waar Rwanda economisch baat bij heeft", zegt Oluwole Ojewale, onderzoeker bij het Institute for Security Studies.

De kritiek op Rwanda weerhoudt de Europese Unie er niet van om afspraken te maken met het kleine land. De samenwerking is gericht op de inkoop van mineralen die zouden bijdragen aan het halen van duurzame energiedoelen.

Vooral de Congolese bevolking is de dupe van de groeiende vraag naar coltan en andere mineralen. "Kijk naar mijnstad Rubaya", zegt Ngalukiye. "Dag en nacht wordt er coltan gewonnen, met blote handen, om maar aan die enorme vraag te voldoen. Vrouwen en zelfs kinderen werken onder gevaarlijke omstandigheden in de mijn. Mensen worden blootgesteld aan giftige stoffen en mishandeling en seksueel misbruik komen vaak voor."

Congo moet zelf verantwoordelijkheid nemen en uit de slachtofferrol stappen, vindt Ojewale: "Zowel Congo als Rwanda moeten beseffen dat zij beide verantwoordelijk zijn voor het geweld en de chaos in de regio. Ik pleit voor toenadering, en een goed gesprek tussen beide landen." Op die manier zouden afspraken over bijvoorbeeld de legale handel van grondstoffen of de inzet van militairen dichterbij komen.

Maar volgens Ngalukiye onderneemt de Congolese overheid tot nu toe geen actie, ook al dragen activisten zoals hij, deskundigen en maatschappelijke organisaties, voortdurend oplossingen aan. "We willen een beter bestuur, een sterker leger, een functionerende rechtstaat. Maar er gebeurt niets", zegt Ngalukiye. De geschiedenis herhaalt zich keer op keer, zegt hij. "Ik ben geboren in oorlog, groei op in oorlog en ik vraag me af, ga ik ook dood in de oorlog?"

Wat is coltan?
Coltan is een erts dat de mineralen columbiet en tantaliet bevat. Het is een onmisbare grondstof voor de energietransitie, waardoor vooral veel westerse landen erop azen. Coltan is nodig voor onder meer de productie van tablets, laptops en andere elektronische apparatuur.

Gekeken naar grondstoffen is Congo het rijkste land ter wereld. Behalve coltan zitten er ook goud, tin, kobalt en koper in de bodem. Al eeuwenlang worden deze bodemschatten opgegraven en verkocht; eerst door het koloniale bestuur, later door andere landen en bedrijven.

De Congolese bevolking profiteert nauwelijks van die rijkdom. Veel mensen lijden honger en de werkloosheid is hoog. In Oost-Congo zitten burgers constant klem tussen het leger en rebellengroepen, zoals M23. Sinds de jaren 90 zijn er zes miljoen mensen omgekomen bij het geweld, zeven miljoen mensen zijn op de vlucht geslagen.

https://nos.nl/artikel/2528171-wereldwijde-honger-naar-coltan-zet-relatie-rwanda-congo-op-scherp

[StrategNL]

Vissersoorlog tussen Congo en Oeganda: hoe conflict en bevolkingstoename de vissers tot wanhoop drijven
https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2018/09/15/de-visserij-oorlog-tussen-congo-en-oeganda-of-hoe-conflict-en-b/