Internationale fighter ontwikkelingen

Gestart door Lex, 19/12/2015 | 16:32 uur

Ace1

Brits ministerie investeert 235 miljoen euro in versterking Typhoon-vloot

Het Britse ministerie van Defensie investeert 205 miljoen pond (ongeveer 235 miljoen euro) in Typhoon-straaljagers.

De contractverlenging met QinetiQ zorgt voor 250 hooggekwalificeerde banen in het Verenigd Koninkrijk.

Door de Typhoons op topniveau te houden, versterkt de investering zowel de Britse defensie als de NAVO-operaties.

Het Britse Ministerie van Defensie heeft een aanzienlijke investering gedaan in de versterking van zijn vloot van Typhoon-straaljagers, die cruciaal zijn voor de nationale veiligheid en de defensieoperaties van de NAVO. Er is een contractverlenging ter waarde van 205 miljoen pond (ongeveer 235 miljoen euro) toegekend aan QinetiQ, een Brits bedrijf, waardoor de technische en engineeringondersteuning voor die vliegtuigen de komende vijf jaar gewaarborgd is.

Die toezegging versterkt niet alleen de luchtverdediging van het Verenigd Koninkrijk, maar zorgt ook voor 250 hooggekwalificeerde banen op verschillende locaties, waaronder Farnborough, Boscombe Down, Malvern, Lincoln, Bristol, Coningsby en Warton.

Bescherming luchtruim
De Typhoon, het belangrijkste gevechtsvliegtuig van de RAF, speelt een cruciale rol bij de bescherming van het Britse luchtruim, zowel overdag als 's nachts. De contractverlenging benadrukt het streven om die geavanceerde vliegtuigen op het gebied van operationele capaciteit, veiligheid en technische uitmuntendheid in de voorhoede te houden.

De expertise van QinetiQ zal van cruciaal belang zijn om de rol van de Typhoon bij het waarborgen van de nationale veiligheid en het ondersteunen van de NAVO-bondgenoten te behouden. Het werk omvat gespecialiseerde technische en engineeringondersteuning, waaronder expertise op het gebied van luchtwaardigheid en veiligheid, die essentieel is voor vliegtuigen die twee keer zo snel als het geluid kunnen vliegen en onder uitdagende omstandigheden kunnen opereren.

Bovendien ondersteunt dit partnerschap de inspanningen van het Britse Ministerie van Defensie om geavanceerde upgrades te leveren, zoals het European Common Radar System (ECRS) Mk2, dat de multi-target detectie- en volgmogelijkheden van de Typhoon aanzienlijk verbetert.

https://businessam.be/brits-ministerie-investeert-235-miljoen-euro-in-versterking-typhoon-vloot/

Harald

Saab aast op verkoop van 72 Gripen-straaljagers aan Canada en belooft 12.600 nieuwe banen
Business AM https://share.google/LJCzapRF9YSdQXg9m

Key takeaways
- Saab biedt de Canadese regering een deal aan voor de verkoop van 72 Gripen-straaljagers en 6 GlobalEye-verkenningsvliegtuigen.
- Dit voorstel vormt een uitdaging voor het bestaande plan van Canada om Amerikaanse F-35-straaljagers aan te schaffen.
- Deskundigen uiten hun bezorgdheid over de integratie van twee verschillende straaljagervloten als de deal van Saab naast de aankoop van de F-35's wordt geaccepteerd.

Het Zweedse lucht- en ruimtevaartbedrijf Saab doet de Canadese regering een voorstel voor de aankoop van 72 Gripen-straaljagers en 6 GlobalEye-verkenningsvliegtuigen, meldt CBC. Saab beweert dat de aankoop zou leiden tot 12.600 nieuwe banen in Canada.

Beoordeling door regering
Regeringsfunctionarissen buigen zich momenteel over de voorstellen van Saab en houden daarbij rekening met zowel de gevolgen voor de defensie als de potentiële economische voordelen. Die belangstelling vloeit voort uit de wens van de regering-Trudeau om de leveranciers van militair materieel in Canada te diversifiëren en de industriële sector te versterken, die negatief is beïnvloed door de invoerheffingen van de Verenigde Staten.

Minister van Industrie Mélanie Joly wees op het belang van investeringen die niet alleen de nationale veiligheid versterken, maar ook werkgelegenheid creëren in het hele land. Ze benadrukte dat de regering zich richt op het beheersen van de defensie-uitgaven en het gunnen van contracten om de werkgelegenheid in Canada te stimuleren.

Saab bevestigde dat de belofte om banen te creëren rechtstreeks verband houdt met de verkoop van Gripen- en GlobalEye-vliegtuigen aan de Canadese strijdkrachten. Simon Carroll, voorzitter van Saab Canada, verklaarde dat zij zich inzetten om geavanceerde oplossingen te bieden en tegelijkertijd de groei van de binnenlandse industrie te bevorderen.

Uitdaging voor bestaande plannen
Dit voorstel vormt een potentiële uitdaging voor de bestaande plannen van Canada om 88 Amerikaanse F-35-straaljagers aan te schaffen, een deal ter waarde van meer dan 27 miljard dollar (ongeveer 23 miljard euro). Hoewel de Canadese regering de aankoop van de F-35 sinds het voorjaar heroverweegt, blijft het onduidelijk of de order zal worden verminderd en zo ja, met hoeveel.

Canada zal dit jaar de eerste 16 F-35's in ontvangst nemen, wat bij militaire experts zorgen baart over de haalbaarheid van de gelijktijdige integratie van twee verschillende gevechtsvloot. Bovendien vragen analisten uit de defensie-industrie om meer controle en duidelijkheid over de prognoses van Saab met betrekking tot het creëren van banen.

Belofte van Lockheed Martin
Lockheed Martin, de fabrikant van de F-35, heeft Canada ook aanzienlijke economische voordelen beloofd, met een geschatte waarde van 15 miljard dollar (ongeveer 12,8 miljard euro) aan werk, mits de volledige order wordt gehandhaafd. De besprekingen tussen de Canadese regering en Lockheed Martin zijn nog gaande.

Harald

F/A-XX Naval Fighter Rescued From Purgatory In New Defense Spending Bill
The F/A-XX program saga continues with a new draft defense spending bill that would reverse Pentagon plans to shelve it indefinitely.

https://www.twz.com/air/f-a-xx-naval-fighter-rescued-from-purgatory-in-new-defense-spending-bill

Sparkplug

Farewell to the Royal Danish Air Force F-16

Published: 18 January 2026   Last Updated: 18 January 2026


Credit photo: Flyvevåbnet

On 18 January 2026, the Royal Danish Air Force (Flyvevåbnet, RDAF) officially retired the F-16 Fighting Falcon at Skrydstrup Air Base after more than four decades of service.

At 13:57 hrs local time, F-16AM E-008, still in the old camouflage scheme, made the final official landing of a Danish F-16. Earlier, at 12:20 hrs, E-008, along with E-018, E-605, and F-16BM ET-612 (all in Have Glass V camouflage), took off for a final formation flight, performing afterburner maneuvers shortly after takeoff.

The General Dynamics F-16 single-engine multirole fighter had been the backbone of the RDAF for over 40 years. Introduced to replace older jets such as the F-100 Super Sabre and F-104G Starfighter, the F-16 was part of a European collaboration with Belgium, the Netherlands, and Norway in the late 1970s. Denmark acquired 77 F-16A/B aircraft over several batches, including single-seat (F-16A) and two-seat (F-16B) variants. All were eventually upgraded to F-16AM/BM under the Mid-Life Update (MLU) program, enhancing avionics, radar, weapons systems, and mission capabilities.

With the retirement of the F-16, Denmark is fully transitioning to the Lockheed Martin F-35A Lightning II. Fighter Wing Skrydstrup in southern Jutland, home to the RDAF's operational squadrons, served as the final hub for F-16 operations and remains central to air policing and NATO duties.

The F-16 was operated by the following squadrons:

Eskadrille 723 'Horntail' at Aalborg Air Base. The first Danish F-16 squadron and also a training unit. Disbanded in January 2001 before receiving MLU upgrades.
Eskadrille 726 'Phantom' at Aalborg Air Base. Converted from Starfighters in 1986, later assigned reconnaissance missions after retiring dedicated recce jets. Disbanded in December 2005.
Eskadrille 727 'Craven' at Skrydstrup Air Base. The first Danish squadron to receive F-16s (1980–81) and among the longest-serving.
Eskadrille 730 'Birdsong' at Skrydstrup Air Base. Converted in the early 1980s and operated the type until retirement.

A highlight of the farewell ceremony was a speech by General and former Chief of Defence Christian Hvidt, who had landed Denmark's first F-16 at Skrydstrup 46 years ago and later commanded Squadron 727. He shared memories of the aircraft's first flights, partnerships, and experiences, emphasizing camaraderie and dedication.

"We are not talking about the age of the F-16, because it has been maintained by probably the world's best aircraft technicians, and flown by some of the world's best pilots," Hvidt said. "Congratulations to Squadron 727. Exciting challenges lie ahead."

Denmark initially ordered 27 F-35A Lightning II jets to replace its ageing F-16 fleet under a 2016 defence acquisition plan. These 27 jets form the core of the RDAF's new fifth-generation fighter force. In October 2025, the Danish government approved the purchase of 16 additional F-35s, bringing the planned total to 43 aircraft, significantly boosting national air defense and NATO capabilities.

https://www.scramble.nl/military-news/farewell-to-the-royal-danish-air-force-f-16
A fighter without a gun . . . is like an airplane without a wing.

-- Brigadier General Robin Olds, USAF.

Huzaar1

#6121
Die F21 lijkt wel heel erg op de Israelische F-16
"Going to war without France is like going deer hunting without your accordion" US secmindef - Jed Babbin"

Benji87

Is dit hetzelfde programma als waar de Russen de SU57 voor hadden aangeboden?

jurrien visser (JuVi op Twitter)

Citaat van: Umbert op 12/01/2026 | 14:52 uurDus de voorgestelde F21 door LM gaat het dus niet worden?

Dat is een juiste conclusie (als de rafale order wordt getekend)

Umbert

Dus de voorgestelde F21 door LM gaat het dus niet worden?

Harald

na de 1e order van 26 stuks, nu 114 stuks ! = 150 stuks Rafale ter vervanging van de oude Russische en Franse toestellen.

India to acquire 114 new Rafale fighter jets from France under MRFA program.

India and France are negotiating a possible acquisition of up to 114 Rafale fighter jets for the Indian Air Force, with 90 jets in the F4 standard and an option for 24 in the future F5 standard.

According to the Economic Times on January 10, 2026, India and France are finalizing negotiations for the possible acquisition of up to 114 Dassault Rafale fighter jets for the Indian Air Force, with 90 jets in the F4 standard and an option for 24 in the future F5 standard. The discussions, which are taking place ahead of French President Emmanuel Macron's scheduled February 2026 visit to India, include domestic manufacturing, engine work, and long-term sustainment infrastructure within India to address its declining fighter squadron strength.

While final numbers remain under discussion, the agreement seems to be tied directly to India's Multi-Role Fighter Aircraft (MRFA) program, which seeks to procure 114 new 4.5-generation fighter jets for the Indian Air Force, to replace its aging MiG-21, MiG-27, Jaguar, and Mirage 2000 fleets. Under the current approach, the Indian Air Force made a formal proposal to acquire Rafale fighters through a direct government-to-government route rather than reopening a full multi-vendor competition. The acquisition is expected to proceed through clearance by the Defence Acquisition Council, followed by cost negotiations and final approval by the Cabinet Committee on Security, with corresponding allocations required in India's annual defense budgets. A benchmark price is already available, following India's April 2025 contract with France for 26 Rafale-M carrier-based fighters valued at $7.4 billion, indicating that the much larger air force package could reach several tens of billions of euros once all elements are included.

According to Indian media, a defining feature of the 114-aircraft proposal is the emphasis on domestic manufacturing as an integral part of the deal rather than a secondary offset. Tata Advanced Systems Limited has already signed agreements with Dassault Aviation to manufacture Rafale fuselage sections in India, supported by a dedicated production facility under construction in Hyderabad. The plant is designed to produce four major fuselage sections for Indian requirements as well as for global Rafale orders allocated by Dassault, linking Indian production directly to the wider Rafale supply chain. The facility is expected to begin delivering fuselage units by fiscal year 2028 and is planned with a capacity of up to 24 fuselages per year, a scale intended to support both domestic induction and long-term sustainment.

The industrial scope outlined for the Rafale program in India extends beyond airframe work to include propulsion and sustainment infrastructure. Current projects include plans for an engine production plant in Hyderabad and a maintenance, repair, and overhaul hub near Jewar in Uttar Pradesh, positioned to support both air force and naval Rafale fleets. When combined with fuselage manufacturing, these elements are described as capable of bringing up to 60% of Rafale manufacturing value into India by value, embedding high-value activity across the aircraft's lifecycle. The broader political calendar is also relevant, as the proposed deal is expected to feature prominently during President Emmanuel Macron's scheduled visit to India in February 2026 for the AI Impact Summit in New Delhi, making India the only country besides France to operate both land-based and carrier-capable versions of the Rafale.

The push for additional Rafales is directly linked to the Indian Air Force's current force structure, which stands at 29 fighter squadrons against a sanctioned strength of 42. India already operates 36 Rafales acquired under the 2016 agreement, with these aircraft deployed at Ambala and Hasimara air bases, where existing infrastructure is assessed as capable of hosting at least one additional squadron each. Operational pressure increased after Rafales were employed during Operation Sindoor in May 2025, an episode followed by sharply diverging numerical loss claims from India and Pakistan. Indian authorities stated that no Indian aircraft were lost, asserting that all Rafale fighters involved in the strikes returned to base. Pakistani officials, by contrast, claimed that between two and three Indian aircraft were shot down during the exchanges, including at least one Rafale, a claim that India formally rejected. While frontline fighter jets such as the Rafale and Su-30MKI are considered fully capable by India in terms of sensors, weapons, and mission profiles, the reduced number of squadrons limits sustained availability across multiple theaters, as demonstrated by the Operation Sindoor.

The Dassault Rafale was launched by France in the late 1980s to replace several fighter jets then in service, including the Mirage F1, Jaguar, and Super Étendard, with a single multirole platform for the air force and navy. Unlike many contemporaries developed through multinational consortia, the Rafale was designed, funded, and produced under full national control, allowing France to avoid export restrictions and retain sovereignty over software, weapons integration, and upgrades. Technically, the Rafale can switch between air-to-air and air-to-ground missions within the same sortie, differentiating it from fighters that require dedicated variants or mission-specific configurations, which later became a decisive factor for export customers seeking flexibility without dependence on external approvals.

The F5 standard represents the next major evolution of the Rafale beyond the current F4 configuration, with an entry into service expected in the 2030s. Imagined to extend the Rafale's operational relevance well beyond 2040, the F5 standard is expected to introduce deeper integration of artificial intelligence-assisted decision support, improved connectivity with unmanned systems such as the Dassault nEUROn, and enhanced data processing to manage larger volumes of information in environments with dense jamming and long-range sensors. It is also intended to support future generations of air-to-air and air-to-surface weapons, while improving survivability through advances in electronic warfare and signature management. Rather than transforming the Rafale into a fifth-generation stealth aircraft, the F5 standard is structured as a capability bridge that allows the Rafale to operate effectively within mixed formations of manned and unmanned aircraft.

In its most modern operational configuration, the Rafale combines two Safran M88 turbofan engines with an advanced avionics suite centered on the RBE2 active electronically scanned array radar and the SPECTRA electronic warfare system. The aircraft has a maximum takeoff weight of about 24.5 tonnes, a maximum external payload of roughly 9.5 tonnes across 14 hardpoints, and is capable of carrying a wide range of air-to-air, air-to-ground, and anti-ship weapons. Its combat radius exceeds 1,800 kilometers, depending on mission profile, supported by internal fuel and external tanks, and it is designed for operations from both land bases and aircraft carriers in the naval variant. In its latest standards, the Rafale integrates sensor fusion across radar, infrared, electronic support measures, and data links, allowing pilots to manage complex engagements with reduced workload while operating in environments characterized by dense air defenses and electronic interference.

https://www.armyrecognition.com/news/aerospace-news/2026/india-to-acquire-114-new-rafale-fighter-jets-from-france-under-mrfa-program

Kornet43

Citaat van: Ace1 op 09/01/2026 | 11:30 uurFranse arrogantie tegen Duitse stijfheid: grootste wapenproject van Europa (100 miljard) flopt

Het 'vlaggenschip' van Europa's toekomstige defensie moest het worden: een gevechtsvliegtuig van de zesde generatie met bijbehorende drones en datasystemen. Het grootste bewapeningsproject van de Europese Unie zou – optimistische schatting – 100 miljard euro gaan kosten. Maar het is gesmoord in voortdurende onenigheid tussen Fransen en Duitsers.

Geen gebrek aan politieke retoriek, maar wel aan industriële contracten. 18 December 2025 was de fatale datum en die werd niet gehaald. Het gaat hier om FCAS: Future Combat Air Systems. Of zoals de Fransen zeggen: SCAF, Système de Combat Aérien du Futur. Het plan voorziet in de ontwikkeling van een Europees jachtvliegtuig waarvan het prototype over drie jaar toonbaar dient te zijn. Over veertien jaar zou het Europese toestel operationeel moeten worden, zodat het de Franse Rafale en de Brits-Duits-Italiaans-Spaanse Eurofighter Typhoon kon vervangen.

In 2017 lanceerden toenmalig Bondskanselier Angela Merkel en president Emmanuel Macron het gezamenlijke project. Maar nu vegen Bondskanselier Friedrich Merz en diezelfde Macron de scherven bij elkaar. Maandenlang overleg tussen industriëlen, diplomaten, generaals en bewindslieden heeft niet mogen baten. Het was Chefsache geworden, maar ook de Duitse regeringsleider en het Franse staatshoofd bereikten geen akkoord.

In mineur
De ruzie werd alleen maar erger. Zelfs toen de Amerikaanse president Donald Trump in zijn veiligheidsstrategie expliciet optekende dat Europa geopolitiek werd afgeschreven, kwamen de belangrijkste EU-spelers niet tot een afspraak. Zonder contract kunnen bedrijven geen wapensystemen ontwikkelen. Eenvoudig omdat banken en andere financiers dan geen geld steken in de research naar vliegtuigmotoren, sensoren of combat clouds. Het Europese vlaggenschip eindigt in mineur.

Europa moest met FCAS naar een jachtvliegtuig van de 'nieuwe generatie'. De onenigheid hierover tussen Duitsland en Frankrijk zegt alles over de wankele basis van een Europese defensie. Niemand wil aan het technologische infuus van de Verenigde Staten blijven hangen, maar Europa heeft geen soepel werkend security eco-systeem. Lange tijd werd kritiek geleverd op het Amerikaanse 'militair-industriële complex', maar Europa merkt nu wat het is om zo'n complex níet te hebben: de grootste EU-lidstaten stoeien met elkaar over hun industriële belangen en dat verlamt alles.

FCAS werd in 2017 bedacht als een kongsi van het Franse Dassault (bouwer van de Rafale en de Mirage), het multinationale Airbus (bouwer van de Eurofighter Typhoon) en het Spaanse Indra Sistemas (wapensystemen en datatechnologie).

Dassault is puur Frans. Het is de hofleverancier van de Franse luchtmacht en het levert de jagers voor de Force de Frappe, de Franse atoomraketten. Die beschermen – eerlijk is eerlijk – ook de rest van Europa als de Russen het op hun heupen krijgen en Washington het oude continent laat stikken.

Duitse vakbond wil niet met Dassault
Airbus is een inter-Europees conglomeraat. Van het aandelenkapitaal is 10,9 procent eigendom van de Franse staat, 10,8 procent van de Duitse Bondsrepubliek en 4,1 procent van de Spaanse overheid. Het concern is juridisch in Leiden gevestigd. De feitelijke hoofdvestiging bevindt zich in Blagnac, vlakbij Toulouse in Zuid-Frankrijk. De productiefaciliteiten voor de Eurofighter zijn vooral in Duitsland te vinden. Het zijn de restanten van het roemruchte DASA, de vliegtuigtak van Daimler-Benz. In de jaren negentig nam DASA het Nederlandse Fokker over, maar later werd het concern zelf opgegeten en ging het verder als het Duitse deel van Airbus. Het hoofdkwartier van de Airbus Defensieafdeling staat in Manching, vlakbij München.

Vandaar dat de Duitse regering zich vooral ontpopt als pleitbezorger van Airbus, terwijl vanuit Parijs wordt gehamerd op de belangen van Dassault. Het oorspronkelijke plan was dat Frankrijk, Duitsland en Spanje elk een derde van het FCAS-project zouden uitvoeren. Volgens Duitse bronnen eist Dassault 80 procent van het werk op. De Franse topambtenaar Emmanuel Chiva (Algemeen Gedelegeerde voor Bewapening, dat wil zeggen de man die voor de Franse Defensie de wapens inkoopt) ontkende echter dat Dassault 80 procent wil hebben. Het was slechts 51 procent, verklaarde hij tijdens een parlementaire hoorzitting in Parijs.

De belangrijke Duitse vakbond IG Metall (2 miljoen leden) dreigde in een brief aan de Bondsregering niet meer aan het FCAS-project te willen meewerken. Eerst moest Dassault eruit worden gegooid. Dat is een wens die een regering met de socialistische SPD niet zomaar kan negeren en een SPD-minister van Defensie, Boris Pistorius, al helemaal niet.

Architect en hoofdaannemer
In 2022 voerden Duitsland en Frankrijk ook al een gevecht over FCAS. Toen trok Dassault aan het langste eind. Topman Eric Trappier riep zichzelf uit tot 'architect en hoofdaannemer' van het bewapeningsproject en zei: 'Het is geregeld. We hebben een akkoord met Airbus.' Hij doet dergelijke uitspraken liefst in interviews met dagblad Le Figaro. Dat werkt altijd, want de krant is eigendom van het Dassault-concern, net als wijnhuis Dassault (voor de betere Saint-Emilion), een gerenommeerd veilinghuis, afvalverwijderaar/watermanager Veolia, een vooraanstaande Franse softwareleverancier en wat niet al. Kortom, Dassault is gewoon Frankrijk en dus kan Trappier doordrukken. Zijn regering volgt.

Deze zomer probeerde hij het opnieuw. Hij verklaarde dat 'je voor het beste vliegtuig nu eenmaal de beste leverancier moet kiezen'. En dat was niet Airbus. De nieuwe Franse defensieminister Catherine Vautrin zei het hem na. Vlak na weer een crisisberaad in Berlijn, verklaarde ze doodleuk dat Duitsland de capaciteit mist om een nieuwe straaljager te ontwikkelen. 'Zoiets gaat niet van vandaag op morgen.'

Het is verleidelijk de huidige impasse, zeg maar gerust de teloorgang van het bewapeningsproject, te wijten aan Franse arrogantie. Zelfs Franse ambtenaren geven toe dat Dassault-chef Trappier niet bekend staat als iemand met uitzonderlijke diplomatieke gaven. Maar de oorsprong van het conflict zit veel dieper. Alles begon met de fraaie retoriek van Merkel en Macron rond een Europees project. Ze dachten niet na over het vliegtuigtype dat ze eigenlijk wilden hebben. Ja, 'nieuwe generatie'. Maar dan...

Jachtvliegtuigen worden ontworpen om decennialang dienst te doen en dat kan alleen als de bewapeningssystemen voortdurend worden gemoderniseerd. Bestaande vliegtuigen krijgen telkens nieuwe sensoren, wapens en vooral software. Maar op een zeker moment kan dat niet meer. Het opeenstapelen van modificaties en elektronische omleidingsroutes, maakt het systeem storingsgevoelig. Het wapenplatform wordt zo complex dat je mankementen niet meer kunt vinden en dus moeilijk kunt herstellen. Zo ontstaat de behoefte aan een gevechtstoestel van 'de nieuwe generatie'.

Nu al te laat voor de zesde generatie
De F-16 was een toestel van de vierde generatie: supersnel, beweeglijk en daardoor minder kwetsbaar voor de Russische raketten uit de jaren tachtig. Opvolger F-35 Joint Strike Fighter is van de vijfde generatie: het is tamelijk onzichtbaar voor vijandelijke radar ('stealth') en bovendien functioneert het in de moderne informatieoorlog. De F-35 hangt als een knooppunt van dataverkeer boven het slagveld en voorziet ook de grondtroepen van informatie. 'Vliegend internet,' zeggen militairen. En: 'Degene die het meeste weet, wint de oorlog.'

Een volgende, zesde generatie jachtvliegtuigen moet kunnen werken met Artificial Intelligence, waarbij het systeem doelwitten selecteert, drones kan aansturen en autonoom gevechtstaken uitvoert. Het idee is dat een onbemand vliegtuig (de loyal wingman) vooropgaat in de strijd om de risico's voor de jachtvlieger te beperken. Sterker, een horde onbemande vliegtuigen vormt de voorhoede. Die zwerm wordt aangestuurd door de gevechtsvlieger of door de kunstmatige intelligentie in het jachtvliegtuig. De benodigde data bevinden zich in de combat cloud.

De zesde generatie gevechtsjagers laat nog minstens 15 jaar op zich wachten, maar zelfs dat gaan Frankrijk en Duitsland niet halen. Dan hadden ze acht jaar geleden meteen moeten beginnen met de research en ontwikkeling. De Amerikanen zeggen overigens dat ze in 2029 een prototype kunnen laten vliegen, maar leverancier Boeing heeft al eens vaker zijn neus gestoten.

Vliegdekschip
Frankrijk en Duitsland zijn sinds 2017 bezig met FCAS Fase 1, maar alle praatjes over 'nieuwe generatie' verbloemen dat ze twee verschillende vliegtuigen wensen. De Fransen willen een relatief lichte zesde generatie jager, die ook vanaf vliegdekschip Charles de Gaulle – het grootste marineschip van Europa – moet worden ingezet. Frankrijk bouwt momenteel een tweede vliegdekschip, dus is het logisch dat daar straks ook de nieuwste vliegtuigen landen en opstijgen. Verder heeft Frankrijk behoefte aan een jachtvliegtuig dat overweg kan met de toekomstige nucleaire raket, de ASN4G.

De Duitsers zijn veel defensiever ingesteld dan de Fransen. Zij willen geen vliegdekschepen of atoomraketten. Zij wensen zich een zesde generatie jachtvliegtuig dat het Midden-Europese luchtruim kan verdedigen. Langdurige inzet, dus het toestel mag aan de zware kant zijn. Duitsland loopt voorop met de ontwikkeling van landmachtmaterieel – het Main Ground Combat System, in de wandelgangen het 'Panzerproject' – en daarom wil Berlijn ook fors meebetalen aan het Europese luchtmachtproject FCAS. Maar het moet niet te gek worden, natuurlijk. De Duitsers hebben natuurlijk geen zin om Franse hoogmoed te financieren.

Bedremmeld Spanje
Het conflict over FCAS is een botsing van de Franse martiale tradities en de Duitse pantserverdediging. Het is ook een confrontatie tussen twee totaal verschillende politieke culturen: de nationale reflex in Parijse achterkamers tegenover de taaiheid van Berlijn met zijn hypercorrecte, risicomijdende procedures. Beide regeringen zijn sterk pro-Europees en omarmen het idee van geopolitieke soevereiniteit, maar ze voelen ook de opkomst van rechtse protestpartijen in hun landen. In Frankrijk heeft Marine Le Pen (Rassemblement National) zich deze zomer krachtig uitgesproken tegen het half Duitse FCAS. Zij verkiest een volledig Frans project: Dassault.

Spanje zit er een beetje bedremmeld bij. Na een recente crisisvergadering in Berlijn, liet het Franse ministerie van Defensie weten dat 'de landen zich opnieuw hadden verplicht aan het project en dat de voorwaarden voor een nieuwe fase in studie worden genomen'. Het Spaanse ministerie kwam met een vergelijkbare boodschap: 'We blijven doorwerken aan Europese strategische autonomie.' In Berlijn hield het defensieministerie de kaken op elkaar: 'Het overleg was vertrouwelijk.' Geen akkoord, dus.

De hoop was dat Merz en Macron en marge van de laatste EU-top een deal zouden bereiken. Maar dat is klaarblijkelijk niet gebeurd. Per 18 december had Fase 2 van FCAS moeten beginnen met het beschikbaar stellen van 5 miljard euro voor research en ontwikkeling. Maar die deadline verstreek. Je weet natuurlijk niet wat Merz en Macron nog uit hun hoge hoeden toveren, maar vooralsnog stopt het project.

Duitsland praat inmiddels met Zweden over een samenwerking tussen Airbus en Saab, bouwer van de Saab Gripen. Italië nodigde Duitsland uit om in het Global Combat Air Programme te stappen. Dat is een project van de Britten (British Aerospace), Japanners en Italianen om de afhankelijkheid van Amerikaanse militaire technologie te doorbreken en zelf een jager van de nieuwe generatie te ontwerpen. Er gaan ook geruchten over voortzetting van FCAS met niet één, maar twee vliegtuigtypes. In Parijs verklaarde Dassault-chef Eric Trappier nogal afgemeten dat 'hierover met mij niet is gesproken'. Tja, dan weten we het wel.

En Nederland?
En Nederland? Dat heeft al zijn kaarten gezet op de F-35 Joint Strike Fighter. Nederland stond sinds het jaar 2000 vooraan als Europees deelnemer aan het project voor een vliegtuig van de vijfde generatie en plukt daar nu de militaire en economische vruchten van. Maar hoe lang nog?

Gezien de nieuwe Veiligheidsstrategie van de Amerikanen staat het niet vast dat Washington de F35's van kleine, Europese bondgenoten tot in lengte van decennia wil blijven voorzien van technisch-militaire updates. De Verenigde Staten zijn volop bezig met het Next Generation Air Dominance Programme dat zowel de US Air Force als de US Navy van nieuwe, zesde generatie jagers moet voorzien. Het ligt niet voor de hand dat Nederland daarbij kan aansluiten.

https://www.wyniasweek.nl/franse-arrogantie-tegen-duitse-stijfheid-grootste-wapenproject-van-Europa-100-miljard-flopt/
De Duitse staat heeft haar eigen luchtvaart industrie om zeep geholpen, buiten hun kleine belang in Airbus stellen ze niets meer voor.Wie zijn billen brandt, moet op de blaren zitten.

Ace1

Franse arrogantie tegen Duitse stijfheid: grootste wapenproject van Europa (100 miljard) flopt

Het 'vlaggenschip' van Europa's toekomstige defensie moest het worden: een gevechtsvliegtuig van de zesde generatie met bijbehorende drones en datasystemen. Het grootste bewapeningsproject van de Europese Unie zou – optimistische schatting – 100 miljard euro gaan kosten. Maar het is gesmoord in voortdurende onenigheid tussen Fransen en Duitsers.

Geen gebrek aan politieke retoriek, maar wel aan industriële contracten. 18 December 2025 was de fatale datum en die werd niet gehaald. Het gaat hier om FCAS: Future Combat Air Systems. Of zoals de Fransen zeggen: SCAF, Système de Combat Aérien du Futur. Het plan voorziet in de ontwikkeling van een Europees jachtvliegtuig waarvan het prototype over drie jaar toonbaar dient te zijn. Over veertien jaar zou het Europese toestel operationeel moeten worden, zodat het de Franse Rafale en de Brits-Duits-Italiaans-Spaanse Eurofighter Typhoon kon vervangen.

In 2017 lanceerden toenmalig Bondskanselier Angela Merkel en president Emmanuel Macron het gezamenlijke project. Maar nu vegen Bondskanselier Friedrich Merz en diezelfde Macron de scherven bij elkaar. Maandenlang overleg tussen industriëlen, diplomaten, generaals en bewindslieden heeft niet mogen baten. Het was Chefsache geworden, maar ook de Duitse regeringsleider en het Franse staatshoofd bereikten geen akkoord.

In mineur
De ruzie werd alleen maar erger. Zelfs toen de Amerikaanse president Donald Trump in zijn veiligheidsstrategie expliciet optekende dat Europa geopolitiek werd afgeschreven, kwamen de belangrijkste EU-spelers niet tot een afspraak. Zonder contract kunnen bedrijven geen wapensystemen ontwikkelen. Eenvoudig omdat banken en andere financiers dan geen geld steken in de research naar vliegtuigmotoren, sensoren of combat clouds. Het Europese vlaggenschip eindigt in mineur.

Europa moest met FCAS naar een jachtvliegtuig van de 'nieuwe generatie'. De onenigheid hierover tussen Duitsland en Frankrijk zegt alles over de wankele basis van een Europese defensie. Niemand wil aan het technologische infuus van de Verenigde Staten blijven hangen, maar Europa heeft geen soepel werkend security eco-systeem. Lange tijd werd kritiek geleverd op het Amerikaanse 'militair-industriële complex', maar Europa merkt nu wat het is om zo'n complex níet te hebben: de grootste EU-lidstaten stoeien met elkaar over hun industriële belangen en dat verlamt alles.

FCAS werd in 2017 bedacht als een kongsi van het Franse Dassault (bouwer van de Rafale en de Mirage), het multinationale Airbus (bouwer van de Eurofighter Typhoon) en het Spaanse Indra Sistemas (wapensystemen en datatechnologie).

Dassault is puur Frans. Het is de hofleverancier van de Franse luchtmacht en het levert de jagers voor de Force de Frappe, de Franse atoomraketten. Die beschermen – eerlijk is eerlijk – ook de rest van Europa als de Russen het op hun heupen krijgen en Washington het oude continent laat stikken.

Duitse vakbond wil niet met Dassault
Airbus is een inter-Europees conglomeraat. Van het aandelenkapitaal is 10,9 procent eigendom van de Franse staat, 10,8 procent van de Duitse Bondsrepubliek en 4,1 procent van de Spaanse overheid. Het concern is juridisch in Leiden gevestigd. De feitelijke hoofdvestiging bevindt zich in Blagnac, vlakbij Toulouse in Zuid-Frankrijk. De productiefaciliteiten voor de Eurofighter zijn vooral in Duitsland te vinden. Het zijn de restanten van het roemruchte DASA, de vliegtuigtak van Daimler-Benz. In de jaren negentig nam DASA het Nederlandse Fokker over, maar later werd het concern zelf opgegeten en ging het verder als het Duitse deel van Airbus. Het hoofdkwartier van de Airbus Defensieafdeling staat in Manching, vlakbij München.

Vandaar dat de Duitse regering zich vooral ontpopt als pleitbezorger van Airbus, terwijl vanuit Parijs wordt gehamerd op de belangen van Dassault. Het oorspronkelijke plan was dat Frankrijk, Duitsland en Spanje elk een derde van het FCAS-project zouden uitvoeren. Volgens Duitse bronnen eist Dassault 80 procent van het werk op. De Franse topambtenaar Emmanuel Chiva (Algemeen Gedelegeerde voor Bewapening, dat wil zeggen de man die voor de Franse Defensie de wapens inkoopt) ontkende echter dat Dassault 80 procent wil hebben. Het was slechts 51 procent, verklaarde hij tijdens een parlementaire hoorzitting in Parijs.

De belangrijke Duitse vakbond IG Metall (2 miljoen leden) dreigde in een brief aan de Bondsregering niet meer aan het FCAS-project te willen meewerken. Eerst moest Dassault eruit worden gegooid. Dat is een wens die een regering met de socialistische SPD niet zomaar kan negeren en een SPD-minister van Defensie, Boris Pistorius, al helemaal niet.

Architect en hoofdaannemer
In 2022 voerden Duitsland en Frankrijk ook al een gevecht over FCAS. Toen trok Dassault aan het langste eind. Topman Eric Trappier riep zichzelf uit tot 'architect en hoofdaannemer' van het bewapeningsproject en zei: 'Het is geregeld. We hebben een akkoord met Airbus.' Hij doet dergelijke uitspraken liefst in interviews met dagblad Le Figaro. Dat werkt altijd, want de krant is eigendom van het Dassault-concern, net als wijnhuis Dassault (voor de betere Saint-Emilion), een gerenommeerd veilinghuis, afvalverwijderaar/watermanager Veolia, een vooraanstaande Franse softwareleverancier en wat niet al. Kortom, Dassault is gewoon Frankrijk en dus kan Trappier doordrukken. Zijn regering volgt.

Deze zomer probeerde hij het opnieuw. Hij verklaarde dat 'je voor het beste vliegtuig nu eenmaal de beste leverancier moet kiezen'. En dat was niet Airbus. De nieuwe Franse defensieminister Catherine Vautrin zei het hem na. Vlak na weer een crisisberaad in Berlijn, verklaarde ze doodleuk dat Duitsland de capaciteit mist om een nieuwe straaljager te ontwikkelen. 'Zoiets gaat niet van vandaag op morgen.'

Het is verleidelijk de huidige impasse, zeg maar gerust de teloorgang van het bewapeningsproject, te wijten aan Franse arrogantie. Zelfs Franse ambtenaren geven toe dat Dassault-chef Trappier niet bekend staat als iemand met uitzonderlijke diplomatieke gaven. Maar de oorsprong van het conflict zit veel dieper. Alles begon met de fraaie retoriek van Merkel en Macron rond een Europees project. Ze dachten niet na over het vliegtuigtype dat ze eigenlijk wilden hebben. Ja, 'nieuwe generatie'. Maar dan...

Jachtvliegtuigen worden ontworpen om decennialang dienst te doen en dat kan alleen als de bewapeningssystemen voortdurend worden gemoderniseerd. Bestaande vliegtuigen krijgen telkens nieuwe sensoren, wapens en vooral software. Maar op een zeker moment kan dat niet meer. Het opeenstapelen van modificaties en elektronische omleidingsroutes, maakt het systeem storingsgevoelig. Het wapenplatform wordt zo complex dat je mankementen niet meer kunt vinden en dus moeilijk kunt herstellen. Zo ontstaat de behoefte aan een gevechtstoestel van 'de nieuwe generatie'.

Nu al te laat voor de zesde generatie
De F-16 was een toestel van de vierde generatie: supersnel, beweeglijk en daardoor minder kwetsbaar voor de Russische raketten uit de jaren tachtig. Opvolger F-35 Joint Strike Fighter is van de vijfde generatie: het is tamelijk onzichtbaar voor vijandelijke radar ('stealth') en bovendien functioneert het in de moderne informatieoorlog. De F-35 hangt als een knooppunt van dataverkeer boven het slagveld en voorziet ook de grondtroepen van informatie. 'Vliegend internet,' zeggen militairen. En: 'Degene die het meeste weet, wint de oorlog.'

Een volgende, zesde generatie jachtvliegtuigen moet kunnen werken met Artificial Intelligence, waarbij het systeem doelwitten selecteert, drones kan aansturen en autonoom gevechtstaken uitvoert. Het idee is dat een onbemand vliegtuig (de loyal wingman) vooropgaat in de strijd om de risico's voor de jachtvlieger te beperken. Sterker, een horde onbemande vliegtuigen vormt de voorhoede. Die zwerm wordt aangestuurd door de gevechtsvlieger of door de kunstmatige intelligentie in het jachtvliegtuig. De benodigde data bevinden zich in de combat cloud.

De zesde generatie gevechtsjagers laat nog minstens 15 jaar op zich wachten, maar zelfs dat gaan Frankrijk en Duitsland niet halen. Dan hadden ze acht jaar geleden meteen moeten beginnen met de research en ontwikkeling. De Amerikanen zeggen overigens dat ze in 2029 een prototype kunnen laten vliegen, maar leverancier Boeing heeft al eens vaker zijn neus gestoten.

Vliegdekschip
Frankrijk en Duitsland zijn sinds 2017 bezig met FCAS Fase 1, maar alle praatjes over 'nieuwe generatie' verbloemen dat ze twee verschillende vliegtuigen wensen. De Fransen willen een relatief lichte zesde generatie jager, die ook vanaf vliegdekschip Charles de Gaulle – het grootste marineschip van Europa – moet worden ingezet. Frankrijk bouwt momenteel een tweede vliegdekschip, dus is het logisch dat daar straks ook de nieuwste vliegtuigen landen en opstijgen. Verder heeft Frankrijk behoefte aan een jachtvliegtuig dat overweg kan met de toekomstige nucleaire raket, de ASN4G.

De Duitsers zijn veel defensiever ingesteld dan de Fransen. Zij willen geen vliegdekschepen of atoomraketten. Zij wensen zich een zesde generatie jachtvliegtuig dat het Midden-Europese luchtruim kan verdedigen. Langdurige inzet, dus het toestel mag aan de zware kant zijn. Duitsland loopt voorop met de ontwikkeling van landmachtmaterieel – het Main Ground Combat System, in de wandelgangen het 'Panzerproject' – en daarom wil Berlijn ook fors meebetalen aan het Europese luchtmachtproject FCAS. Maar het moet niet te gek worden, natuurlijk. De Duitsers hebben natuurlijk geen zin om Franse hoogmoed te financieren.

Bedremmeld Spanje
Het conflict over FCAS is een botsing van de Franse martiale tradities en de Duitse pantserverdediging. Het is ook een confrontatie tussen twee totaal verschillende politieke culturen: de nationale reflex in Parijse achterkamers tegenover de taaiheid van Berlijn met zijn hypercorrecte, risicomijdende procedures. Beide regeringen zijn sterk pro-Europees en omarmen het idee van geopolitieke soevereiniteit, maar ze voelen ook de opkomst van rechtse protestpartijen in hun landen. In Frankrijk heeft Marine Le Pen (Rassemblement National) zich deze zomer krachtig uitgesproken tegen het half Duitse FCAS. Zij verkiest een volledig Frans project: Dassault.

Spanje zit er een beetje bedremmeld bij. Na een recente crisisvergadering in Berlijn, liet het Franse ministerie van Defensie weten dat 'de landen zich opnieuw hadden verplicht aan het project en dat de voorwaarden voor een nieuwe fase in studie worden genomen'. Het Spaanse ministerie kwam met een vergelijkbare boodschap: 'We blijven doorwerken aan Europese strategische autonomie.' In Berlijn hield het defensieministerie de kaken op elkaar: 'Het overleg was vertrouwelijk.' Geen akkoord, dus.

De hoop was dat Merz en Macron en marge van de laatste EU-top een deal zouden bereiken. Maar dat is klaarblijkelijk niet gebeurd. Per 18 december had Fase 2 van FCAS moeten beginnen met het beschikbaar stellen van 5 miljard euro voor research en ontwikkeling. Maar die deadline verstreek. Je weet natuurlijk niet wat Merz en Macron nog uit hun hoge hoeden toveren, maar vooralsnog stopt het project.

Duitsland praat inmiddels met Zweden over een samenwerking tussen Airbus en Saab, bouwer van de Saab Gripen. Italië nodigde Duitsland uit om in het Global Combat Air Programme te stappen. Dat is een project van de Britten (British Aerospace), Japanners en Italianen om de afhankelijkheid van Amerikaanse militaire technologie te doorbreken en zelf een jager van de nieuwe generatie te ontwerpen. Er gaan ook geruchten over voortzetting van FCAS met niet één, maar twee vliegtuigtypes. In Parijs verklaarde Dassault-chef Eric Trappier nogal afgemeten dat 'hierover met mij niet is gesproken'. Tja, dan weten we het wel.

En Nederland?
En Nederland? Dat heeft al zijn kaarten gezet op de F-35 Joint Strike Fighter. Nederland stond sinds het jaar 2000 vooraan als Europees deelnemer aan het project voor een vliegtuig van de vijfde generatie en plukt daar nu de militaire en economische vruchten van. Maar hoe lang nog?

Gezien de nieuwe Veiligheidsstrategie van de Amerikanen staat het niet vast dat Washington de F35's van kleine, Europese bondgenoten tot in lengte van decennia wil blijven voorzien van technisch-militaire updates. De Verenigde Staten zijn volop bezig met het Next Generation Air Dominance Programme dat zowel de US Air Force als de US Navy van nieuwe, zesde generatie jagers moet voorzien. Het ligt niet voor de hand dat Nederland daarbij kan aansluiten.

https://www.wyniasweek.nl/franse-arrogantie-tegen-duitse-stijfheid-grootste-wapenproject-van-Europa-100-miljard-flopt/

Huzaar1

Citaat van: Sparkplug op 06/01/2026 | 11:14 uurOok al staat het onderaan de lijst met prioriteiten, dan nog kun je het niet uitsluiten. Niet alles gaat volgens plan.

Beter over de vaardigheden en mogelijkheden beschikken, dan erom verlegen zitten wanneer het wel nodig is.

Ja, je moet ook voorbereid zijn op het trappen in een spijker. Natuurlijk, maar daar zijn deze jets absoluut niet voor bedoelt. Dogfights is met hedendaagse techniek en de intrede van autonome systemen echt voorbij. Dat zie je niet eens in Oekraïne.
"Going to war without France is like going deer hunting without your accordion" US secmindef - Jed Babbin"

Huzaar1

Citaat van: Ace1 op 06/01/2026 | 11:08 uurMet Iran hoeven er geen  dogfights gehouden worden maar Saudi-Arabie heeft ook de beschikking over F-15's en als het aan Trump ligt mogen deze ook de F-35 aanschaffen.

Dat is geen dogfight battle to be. Er wordt geen land meer veroverd in de oorlogen van vandaag. Dat is te duur, slaat nergens op en te kostbaar met te veel consequenties waar je nooit blij van wordt op de lange termijn.

"Going to war without France is like going deer hunting without your accordion" US secmindef - Jed Babbin"

Sparkplug

Citaat van: Huzaar1 op 06/01/2026 | 11:05 uurHet is 2025. Israel hoeft geen dogfights meer te voeren ;)

Ook al staat het onderaan de lijst met prioriteiten, dan nog kun je het niet uitsluiten. Niet alles gaat volgens plan.

Beter over de vaardigheden en mogelijkheden beschikken, dan erom verlegen zitten wanneer het wel nodig is.
A fighter without a gun . . . is like an airplane without a wing.

-- Brigadier General Robin Olds, USAF.

Ace1

Citaat van: Huzaar1 op 06/01/2026 | 11:05 uurEr wordt in de toekomst geen dogfight meer uitgevoerd van betekenis. Dit zijn bomb trucks.


En kom nu niet met " in de jaren 70 dachten de Amerikanen dat ook in vietnam, daardoor blabla"

Het is 2025. Israel hoeft geen dogfights meer te voeren ;)

Met Iran hoeven er geen  dogfights gehouden worden maar Saudi-Arabie heeft ook de beschikking over F-15's en als het aan Trump ligt mogen deze ook de F-35 aanschaffen.