Europese Defensie Industrie

[Ace1]

Wapenfabrikant CSG debuteert met 30 procent winst op Amsterdamse beurs

De Amsterdamse beurs is een bedrijf rijker. Vandaag debuteerde de Tsjechische wapenfabrikant Czechoslovak Group op het Damrak. Na opening van de handel stond het aandeel zo'n 30 procent in de plus.

Het concern maakt defensiemateriaal als munitie, granaten, radars en geweren en is op dit moment zo'n 32 miljard euro waard. Vlak na de beursintroductie schoot het aandeel van CSG hard omhoog.

Het roept de vraag op of het bedrijf voor een te laag bedrag naar de beurs is gegaan. Maar beurscommentator Durk Veenstra wijst op het feit dat CSG slechts 15 procent van de aandelen naar de beurs heeft gebracht. "Die 85 procent die ze nog zelf in handen hebben, is dus wel die 30 procent meer waard geworden."

Zo profiteert de wapenfabrikant alsnog van de waardestijging. Volgens Veenstra heeft het bedrijf dan ook geen spijt van de beursgang. Het zegt zich op de lange termijn te focussen.

Een beursgang brengt verschillende voordelen met zich mee, zegt financieel directeur Zdeněk Jurák van CSG tegen RTL Z. Allereerst heeft het bedrijf een omvang bereikt die past bij een gang naar de beurs.   

Ten tweede moet het zorgen voor 'meer geloofwaardigheid' naar klanten toe, zoals ministeries van Defensie. "Het is voor ons belangrijk om zo transparant mogelijk te zijn en dit is een van de manieren die daaraan bijdraagt", zegt de cfo. Bij een beursgang komen allerlei taken op het gebied van openbaarheid kijken, zoals verplichte financiële rapportages.

In 1995 is het bedrijf begonnen als schroothandelaar. De onderneming kocht oud legermaterieel op in Oost-Europa, knapte dat op en verkocht het door. "Nu moet het bedrijf zakendoen met bedrijven van een heel andere orde. Misschien hoort daar ook wel een beursgang bij", zegt Veenstra. Volgens hem zal dat helpen bij het zakendoen.

Tot slot geeft het bedrijf met de beursgang aandelen uit, waarmee het bijvoorbeeld overnames kan betalen. Want die aandelen hebben een waarde. "Bij toekomstige eventuele overnames (...) kunnen ze dat misschien niet met cash betalen, maar met aandelen. Dat is een heel mooie manier van zakendoen", zegt Veenstra.

Profiteren
CSG is niet het enige defensiebedrijf op de Amsterdamse beurs. Het aandeel van de Griekse maker van nachtzichtkijker Theon is op jaarbasis flink gestegen, met zo'n 134 procent. De vraag naar defensiemateriaal is de afgelopen tijd flink gestegen in Europa. Met name door de oorlog in Oekraïne en de groeiende dreiging vanuit Rusland.

Ook willen Europese landen hun eigen legers uitbreiden en moderniseren. Vorig jaar spraken Navo-landen af om meer geld aan defensie uit te geven, na aandringen van de Amerikaanse president Donald Trump. "Het brengt zoden aan de dijk voor alle defensiebedrijven. Van dat momentum profiteert ook CSG."

Een video is op onderstaande link te bekijken.

https://www.rtl.nl/nieuws/economie/artikel/5558107/wapenfabrikant-csg-debuteert-met-30-procent-winst-op-amsterdamse

[Ace1]

Voormalig schroothandelaar gaat als defensiegigant naar Amsterdamse beurs

Wat begin jaren 90 in Praag begon als een schroothandel, groeide uit tot een van de grootste defensiebedrijven van Europa. De vooral in de productie van munitie gespecialiseerde Czechoslovak Group is vanmorgen naar de beurs gegaan in Amsterdam.

Voor het geld brengt topman en eigenaar Michal Strnad de snelgroeiende defensiegigant niet naar de beurs. De 33-jarige ondernemer heeft volgens tijdschrift Forbes een vermogen van 10,7 miljard dollar, en twee militaire Black Hawk-helikopters in zijn garage.

Zeker de afgelopen jaren is zijn Czechoslovak Group hard gegroeid. In de documenten voor de beursgang is het concern er open over: het profiteert enorm van de oorlog in Oekraïne en de spanningen in het Midden-Oosten. In twaalf fabrieken in Europa en de Verenigde Staten rollen momenteel zo'n 630.000 patronen van groot kaliber munitie per jaar van de band. Vier jaar geleden stond die productie nog op minder dan 200.000 per jaar.

Veel van die granaten gaan naar Oekraïne. Het leger daar is goed voor ruim een kwart van de totale omzet van Czechoslovak Group. Van de munitie die andere Europese landen bij het bedrijf kopen, wordt vermoedelijk ook veel doorgestuurd naar Oekraïne. Bij het concern werken ruim 14.000 mensen in Europa en de VS, verdeeld over ruim honderd bedrijven.

30 miljard waard
De Czechoslovak Group groeide de afgelopen jaren door de onrust in de wereld uit van een middelgrote Europese defensieproducent naar een wereldwijde speler. Van de zware munitie die het concern produceert, gaat 75 procent naar Europese landen. Het bedrijf claimt ook de grootste producent van munitie voor handvuurwapens te zijn.

Via een beursgang hoopt de Czechoslovak Group ook meer naamsbekendheid te krijgen. Dat moet helpen om het Duitse Rheinmetall, de grootste defensieproducent uit Europa die op de beurs ruim 80 miljard euro waard is, naar de kroon te steken.

Op de Amsterdamse beurs maakt de Czechoslovak Group vandaag een grote entree. Met een verwachte beurswaarde van minimaal 30 miljard euro zou het concern bekende grote beursfondsen zoals Philips, Ahold Delhaize, ABN Amro en KPN direct achter zich laten.

Waar Rheinmetall de afgelopen jaren de belangrijke kartrekker van de Duitse beurs werd, liggen voor de Czechoslovak Group soortgelijke kansen in Amsterdam.

Schroothandelaar
De nieuwe defensiegigant werd in 1995 opgericht door de Tsjechische ondernemer Jaroslav Strnad. De schroothandelaar bouwde een imperium op de restanten van de uiteengevallen Sovjet-Unie.

Strnad begon halverwege de jaren 90 onder de naam Excalibur Army goedkoop afgedankt en overtollig militair materieel uit Oost-Europa op te kopen en door te verkopen. Via overnames begon het bedrijf vanaf 2005 ook zelf militair materieel te produceren, vooral munitie.

Daarnaast breidde het concern de activiteiten vijftien jaar geleden ook uit met andere overnames, van een spoorwegbedrijf, vrachtwagenproducent tot een maker van radarsystemen. In 2014 voegde Strnad al zijn bedrijven samen onder de naam Czechoslovak Group.

Van vader op zoon
Vier jaar later deed hij de leiding van het concern over aan zijn toen 25-jarige zoon Michal. Die ging onverstoord verder met de overnamedrift van zijn vader. Hij breidde het concern eerst uit met een radardivisie. Vervolgens kocht hij de Spaanse munitieproducent Fábrica de Municiones de Granada en het Italiaanse Fiocchi Munizioni Group.

Vader en zoon Strnad zijn redelijk mediaschuw. In een zeldzaam interview omschreef Forbes in 2019 vader Jaroslav als een grote en kalende ondernemer met het uiterlijk van Tony Soprano uit de tv-serie The Sopranos.

De meest omstreden overname was die van Kinetic Group. De Czechoslovak Group bood ruim 2 miljard dollar om de grootste Amerikaanse producent van munitie voor handvuurwapens in bezit te krijgen. Veel Republikeinse politici, tot aan de toen nog aanstaande vicepresident JD Vance aan toe, waren fel tegenstander.

Zij stelden dat de nationale veiligheid in gevaar zou komen als de grootste kogelmaker van het land in buitenlandse handen zou komen. Uiteindelijk keurde een commissie de deal vorig jaar toch goed.

25 euro
Vandaag gaat nog geen vierde van de totale aandelen van de Czechoslovak Group naar de Amsterdamse beurs. Ze werden de afgelopen dagen voor 25 euro per stuk aangeboden bij grote beleggers, zogenoemde institutionele beleggers.

Particuliere beleggers, die volgens De Nederlandsche Bank steeds meer aandelen van defensiebedrijven kopen, konden pas na opening van de beurs instappen. Het aandeel opende vanmorgen om 09.00 uur met een prijs van 32 euro.

Veel te zeggen krijgen aandeelhouders overigens niet bij het nieuwe beursgenoteerde bedrijf. Topman Michal Strnad behoudt 99,98 procent van het stemrecht. Wel belooft het bedrijf jaarlijks 30 tot 40 procent van de winst aan aandeelhouders uit te keren.

https://nos.nl/artikel/2599326-voormalig-schroothandelaar-gaat-als-defensiegigant-naar-amsterdamse-beurs

[Ace1]

Een nieuwe grote defensiespeler klopt aan bij de Amsterdamse beurs

In het kort

Defensiebedrijf CSG wil met een beursgang van €750 miljoen naar Euronext Amsterdam.

De groei verschuift van Oekraïne naar stabiele Europese NAVO-contracten.

Hoge marges en een groot orderboek maken het aandeel aantrekkelijk, met politieke risico's.

Terwijl de AEX recent door de psychologische grens van 1.000 punten brak, maakt de Amsterdamse beurs zich op voor de komst van een opvallende nieuwkomer. Geen technologiebedrijf met een futuristisch verhaal of een duurzaam fonds dat inspeelt op ESG-trends, maar een nuchtere en snelgroeiende defensiespeler uit Centraal-Europa. Czechoslovak Group (CSG) bereidt een beursgang voor op Euronext Amsterdam, waarbij voor meer dan €750 miljoen aan nieuwe aandelen wordt uitgegeven. Daarmee behoort de introductie direct tot de grotere IPO's die het Damrak de afgelopen jaren heeft gezien.

Met deze stap zet het Tsjechische concern zichzelf in één klap op de radar van internationale beleggers. De timing is opvallend, maar zeker niet toevallig. Europa bevindt zich midden in een structurele heroriëntatie op defensie en veiligheid, waarbij overheden hun afhankelijkheid van ad-hocleveringen verminderen en inzetten op langdurige, Europese defensiecapaciteit. Kapitaalmarkten spelen daarin een steeds grotere rol. De logische vraag die boven de markt hangt is of CSG precies het defensie-aandeel is waar beleggers op dit moment naar zoeken.

Wie is CSG en waarom valt het bedrijf op?
CSG is in relatief korte tijd uitgegroeid tot een van de belangrijkste spelers binnen de Europese defensie-industrie. Het concern is in handen van Michal Strnad, een jonge Tsjechische ondernemer die zich razendsnel heeft opgewerkt tot miljardair. Strnad nam op jonge leeftijd het familiebedrijf over en transformeerde het in een internationaal opererend defensie- en industrieconcern met activiteiten in meer dan 70 landen.

Onder zijn leiding groeide CSG van een regionale industriële groep uit tot een onderneming met duidelijke strategische betekenis voor Europa. Dat is geen kleine prestatie in een sector die traditioneel wordt gedomineerd door grote staatsbedrijven en gevestigde westerse spelers. CSG positioneert zich nadrukkelijk als Europese producent, met productiecapaciteit, technologie en leveringszekerheid binnen het continent.

De kern van CSG ligt bij zware defensietechnologie. Het bedrijf is inmiddels een van de grootste Europese producenten van artilleriemunitie, een productcategorie die door de oorlog in Oekraïne explosief in betekenis is toegenomen. Waar CSG aanvankelijk sterk profiteerde van directe leveringen aan Oekraïne, verschuift het zwaartepunt inmiddels naar Europese NAVO-landen die hun voorraden structureel willen aanvullen en uitbreiden.

Daarnaast bouwt CSG pantservoertuigen, waaronder de bekende Pandur- en Titus-platforms, die door meerdere NAVO-landen worden ingezet. Deze voertuigen combineren mobiliteit, bescherming en aanpasbaarheid en zijn daardoor populair bij moderne krijgsmachten. Het meest tot de verbeelding spreken echter de Vampire-raketsystemen, die internationale bekendheid kregen door hun inzet in Oekraïne. Tegelijkertijd vormen juist deze systemen nu de basis voor nieuwe contracten met Europese en andere westerse afnemers.

Wat CSG tot een echte 'hidden gem' maakt, is dat deze groei tot nu toe grotendeels buiten de publieke markt heeft plaatsgevonden. Terwijl beleggers zich de afgelopen jaren vooral richtten op beursgenoteerde defensiereuzen, bouwde CSG in stilte aan schaal en winstgevendheid. In de eerste negen maanden van 2025 steeg de omzet met maar liefst 82% naar €4,5 miljard, een groeitempo dat uitzonderlijk is voor een industriële speler van deze omvang.

Van Oekraïne naar Europa als kernmarkt
De cijfers laten bovendien een duidelijke strategische verschuiving zien. In 2024 was Oekraïne nog veruit de grootste omzetbron en goed voor bijna de helft van de groepsomzet. In 2025 is dat beeld fundamenteel veranderd. Europa, exclusief Oekraïne, is inmiddels uitgegroeid tot de belangrijkste markt en vertegenwoordigt bijna de helft van de totale omzet.

Deze verschuiving is cruciaal voor het beleggingsverhaal. De afhankelijkheid van één conflictgebied neemt af, terwijl de omzetbasis breder, stabieler en structureler wordt. Tegelijkertijd groeit ook de Amerikaanse markt snel, wat wijst op toenemende internationale relevantie van CSG buiten Europa. Daarmee verandert het profiel van het bedrijf van een conflictgedreven leverancier naar een structurele defensiepartner voor NAVO-landen.

Waarom kiest CSG voor Amsterdam?
De keuze voor Amsterdam is strategisch en veelzeggend. Hoewel CSG zijn wortels heeft in Tsjechië, kiest het bedrijf bewust niet voor Praag, Frankfurt of Londen, maar voor Euronext Amsterdam. Daarmee volgt het het pad van onder meer Theon International, dat in 2024 met succes een defensie-IPO in Nederland afrondde.

Amsterdam ontwikkelt zich in rap tempo tot een Europese hub voor defensie- en veiligheidsbedrijven. De combinatie van duidelijke regelgeving, toezicht door de AFM en de internationale infrastructuur van Euronext spreekt zowel bedrijven als beleggers aan. Bovendien is de liquiditeit op het Damrak aantrekkelijk, met een sterke aanwezigheid van grote institutionele partijen, pensioenfondsen en internationale vermogensbeheerders.

Volgens marktbronnen hebben onder meer Amerikaanse partijen zoals BlackRock en Fidelity interesse getoond in de beursgang van CSG. Voor CSG biedt Amsterdam toegang tot een breder en internationaler beleggerspubliek dan een lokale notering zou opleveren. Tegelijkertijd krijgt de AEX er een nieuw type zwaargewicht bij, wat de sectorale spreiding van de index vergroot, die traditioneel sterk leunt op technologie, financials en energie.

De cijfers achter het verhaal
De financiële cijfers vormen het fundament onder het beleggingsverhaal van CSG. Over de eerste drie kwartalen van 2025 rapporteerde het bedrijf een EBITDA van €1,2 miljard, wat neerkomt op een EBITDA-marge van 26,4%. Die hoge marges weerspiegelen niet alleen schaalvoordelen, maar ook de verschuiving naar langlopende contracten met Europese overheden en NAVO-partners.
Minstens zo belangrijk is de orderportefeuille van €32 miljard. Dit orderboek biedt jarenlange zichtbaarheid van omzet en cashflow en is steeds sterker gevuld met Europese contracten. Daarmee neemt de voorspelbaarheid toe en vermindert de afhankelijkheid van incidentele noodleveringen, zoals die in de beginfase van de oorlog in Oekraïne dominant waren.

De bredere context speelt CSG daarbij in de kaart. Europese landen hebben zich gecommitteerd aan hogere NAVO-defensienormen, vaak richting of boven de 2% van het BBP. Die trend lijkt structureel en vertaalt zich steeds vaker in meerjarige investeringsprogramma's in plaats van eenmalige aankopen.

Waardering en positionering ten opzichte van sectorgenoten
Hoewel de definitieve waardering bij de beursgang nog niet bekend is, vergelijken analisten CSG al met beursgenoteerde sectorgenoten zoals Rheinmetall, Saab en Leonardo. Veel van deze aandelen zijn de afgelopen jaren fors opgelopen en noteren inmiddels tegen hoge multiples.

CSG komt naar de beurs op een moment waarop het risicoprofiel verbetert door de geografische spreiding van de omzet. Dat kan ruimte bieden voor een aantrekkelijke instapwaardering voor beleggers die defensie-exposure zoeken, maar terugschrikken voor de huidige waarderingen van gevestigde namen.

Groei versus risico voor beleggers
Tegenover de indrukwekkende groei staan ook duidelijke risico's. Defensie blijft een politiek gevoelige sector, waarbij sentiment snel kan omslaan. Hoewel de directe afhankelijkheid van Oekraïne afneemt, blijft geopolitiek een belangrijke factor in de vraagontwikkeling.

Daarnaast blijft CSG afhankelijk van overheidsbudgetten. Hoewel de trend richting hogere defensie-uitgaven duidelijk is, blijven deze onderhevig aan politieke keuzes, verkiezingen en economische omstandigheden. Ook regelgeving en exportbeperkingen kunnen invloed hebben op toekomstige groei.

Tot slot speelt governance een rol. CSG is sterk verbonden aan oprichter en grootaandeelhouder Michal Strnad. Voor beleggers zal transparantie, rapportage en corporate governance na de beursgang extra belangrijk worden.

Conclusie
Met de geplande beursgang brengt Czechoslovak Group een nieuw en broodnodig profiel naar de Amsterdamse beurs. Waar het bedrijf aanvankelijk sterk groeide dankzij Oekraïne, laat het nu zien dat het zich succesvol herpositioneert als structurele leverancier voor Europese en NAVO-landen. Voor beleggers die defensie willen toevoegen aan hun portefeuille, maar de grote namen zoals Rheinmetall of Lockheed Martin inmiddels duur vinden, kan CSG een aantrekkelijk alternatief zijn.

Het bedrijf combineert hoge groei, sterke marges en een enorme orderportefeuille met een steeds stabielere omzetmix en een duidelijke strategische rol binnen Europa. Juist die verschuiving maakt de beursgang van CSG meer dan een momentopname en plaatst het aandeel in een langetermijnbeleggingsverhaal.

https://www.debelegger.nl/post/een-nieuwe-grote-defensiespeler-klopt-aan-bij-de-amsterdamse-beurs

[Ace1]

Europese defensiebedrijven kampen met vertragingen ondanks beloften van hogere uitgaven

Europese defensiebedrijven worden geconfronteerd met vertragingen bij het ontvangen van beloofde overheidscontracten, ondanks toezeggingen voor hogere militaire uitgaven.

Politieke instabiliteit, zoals vertragingen bij de goedkeuring van begrotingen, maakt de planning voor deze orders nog ingewikkelder.

Geplande beursgangen door defensiebedrijven bieden potentiële kansen, maar voor succes is duidelijkheid over de planning van orders vereist.

Europese defensiebedrijven hebben te maken met vertragingen bij het ontvangen van beloofde overheidscontracten, ondanks verhoogde toezeggingen voor militaire uitgaven. Dat schrijft het persagentschap Bloomberg.

Beloften die nog niet zijn gerealiseerd
Christophe Carles van de financiële dienstverlener Natixis CIB erkende vrijdag in een gesprek met Bloomberg dat de activiteit recentelijk is toegenomen, maar benadrukte de voortdurende uitdaging voor bedrijven die op orders wachten. Hij noemde factoren als de Russische invasie van Oekraïne en de druk van de president Donald Trump als katalysatoren voor hogere Europese defensie-uitgaven. Opvallend is dat de meeste NAVO-leden overeenkwamen om hun militaire uitgaven te verhogen tot 5 procent van het bbp.

Politieke instabiliteit zorgt voor extra complicaties
Vertragingen bij de goedkeuring van de overheidsbegroting als gevolg van verdeeldheid in het parlement hebben de beloofde orders binnen de defensiesector vertraagd.

Ondanks deze hindernissen ziet Carles potentiële kansen ontstaan door geplande beursintroducties (IPO's) van defensiebedrijven. Czechoslovak Group, een belangrijke leverancier van munitie en gepantserde voertuigen aan Oekraïne, heeft aangekondigd dat het van plan is om naar de beurs van Amsterdam te gaan. Ook KNDS, de fabrikant van de Duitse Leopard 2-tank die wordt gebruikt in de verdediging van Oekraïne tegen Rusland, overweegt dit jaar een beursgang.

Duidelijkheid nodig voor succesvolle beursgang
Carles toonde zich optimistisch over de toegenomen activiteit in de defensiesector door beursgangen, met name voor middelgrote bedrijven. Hij waarschuwde echter dat een beursgang een uitdaging blijft voor bedrijven die onduidelijkheid hebben over de tijdlijn van orders.

Uiteindelijk is Carles van mening dat banken hun verantwoordelijkheid hebben genomen en dat beleggers nu wachten op het juiste moment om te investeren.

https://businessam.be/europese-defensiebedrijven-kampen-met-vertragingen-ondanks-beloften-van-hogere-uitgaven/

[Ace1]

Estland opent eerste fabriek voor militaire explosieven

Estland produceert nu zijn eigen militaire explosieven, waardoor het land zelfvoorzienender en veerkrachtiger wordt.

Dankzij deze binnenlandse fabriek kan Nitrotol complete explosieven produceren voor de Estse en geallieerde strijdkrachten.

Nauwe samenwerking tussen overheidsinstellingen en particuliere bedrijven heeft deze mijlpaal in de ontwikkeling van de Estse defensie mogelijk gemaakt.

Estland zet een belangrijke stap in de versterking van zijn defensie met de opening van een eerste fabriek voor militaire explosieven. Deze mijlpaal markeert de terugkeer van de productie van militair materiaal en munitie naar Estland na bijna een eeuw. De fabriek, gelegen op de luchtmachtbasis Ämari ten westen van Tallinn, maakt deel uit van het defensie-industriepark Ämari, dat is ontwikkeld door het Estonian Centre for Defence Investments.

Het bedrijf achter de fabriek, Nitrotol, produceert sinds 2019 militaire explosieven. Daaronder vallen mijnen die de Estse strijdkrachten en diverse NAVO-bondgenoten gebruiken. Eerdere wettelijke beperkingen verhinderden echter dat deze explosieven in Estland konden worden gevuld. De nieuwe fabriek neemt deze hindernis weg, waardoor Nitrotol complete explosieven in eigen land kan produceren.

Strategisch belang
Minister van Defensie Hanno Pevkur onderstreepte het strategische belang van de fabriek en zei dat deze de zelfvoorziening van Estland in tijden van crisis kan vergroten. Hij vertelde ook dat het terugbrengen van de productie naar eigen land cruciale kennis en middelen concentreert, wat de nationale veerkracht versterkt.

Jens Haug, bestuurslid van Nitrotol, schreef het succes van de lancering toe aan de nauwe samenwerking met overheidsinstellingen zoals de Militaire Wapencommissie en het Staatscentrum voor Defensie-investeringen. Deze samenwerking was cruciaal om de regelgevende en technische uitdagingen het hoofd te bieden.

Bredere defensie-initiatief
De fabriek in Ämari maakt deel uit van een breder Ests initiatief om de binnenlandse defensie-industrie te ontwikkelen. Deze inspanning sluit aan bij een bredere Europese trend om de lokale defensieproductie te versterken als reactie op toenemende veiligheidsproblemen en een stijgende vraag naar munitie. Sinds 2021 ondersteunt het Staatscentrum voor Defensie-investeringen actief kleinschalige productieprojecten, waaronder projecten die zich richten op explosieven, voertuigonderdelen en trainingsapparatuur.

De toewijding van Estland aan de binnenlandse defensieproductie blijkt ook uit de samenwerking met bedrijven als Milrem Robotics, een leider op het gebied van onbemande grondvoertuigen. Deze partnerschappen zorgen ervoor dat lokaal geproduceerde militaire hardware voldoet aan de strenge NAVO-normen.

Toekomstige uitbreiding
Nitrotol plant nu al een uitbreiding met een tweede fabriek in Ermistu. Die moet volgens de planning in 2027 operationeel zijn. Deze nieuwe fabriek zal de capaciteit van Estland voor de productie van explosieven aanzienlijk vergroten, waardoor zowel aan de behoeften van de nationale strijdkrachten als aan die van de bondgenoten kan worden voldaan. Het Ermistu-park zal een cruciale rol spelen bij het versterken van de positie van Estland als betrouwbare partner binnen het NAVO-bondgenootschap.

https://businessam.be/estland-opent-eerste-fabriek-voor-militaire-explosieven/

[Ace1]

Oostendse drones schakelen zeemijnen uit: 'Het zijn gemene wapens'

Door de oorlog in Oekraïne neemt de Europese vraag naar onderwaterdrones toe. Bij Exail in Oostende zijn ze daarin gespecialiseerd. 'Je kunt ze evengoed in eigen land maken.'

"Dit ís een wapenfabriek." Steven Luys, CEO van Exail Robotics Belgium, zegt het zonder omwegen. "Ik vind het hypocriet om te beweren dat we alleen defensieve wapens maken. Wat voor de een defensief is, kan voor de ander offensief zijn. Dat is geen technologische definitie, maar een kwestie van perspectief. We maken wapens binnen de Europese exportwetgeving. En daar ben ik trots op."

Exail is een Frans technologiebedrijf gespecialiseerd in maritieme ontmijning. Onderzoek en ontwikkeling gebeuren in Moeskroen, de productie is in Oostende. De technologie die de afdeling aan de kust gebruikt om onderwaterdrones te maken behoort tot de wereldtop.

"België is wereldvermaard op het gebied van maritieme ontmijning", zegt Luys. Hij wijst op de grote afbeelding achter hem, waar gele onderwaterdrones, zeemijnen en een 'taxiboot' de verschillende stappen van een ontmijningsoperatie tonen.

Die reputatie is te danken aan de decennialange ervaring in het opruimen van zeemijnen uit de Eerste en Tweede Wereldoorlog. Anno 2026 vertaalt zich dat in hightech ontmijning, waarbij onbemande vaartuigen en onderwaterdrones het gevaarlijke werk overnemen.

Zwarte en Baltische Zee
De Oostendse tak haalde net een nieuwe bestelling binnen ter waarde van 40 miljoen euro. De onderwaterdrones zijn bestemd voor de Belgische en Nederlandse marine en voor andere landen, maar daar wil Luys geen namen op plakken.

De oorlog in Oekraïne maakt de maritieme ontmijning opnieuw actueel. Op zee zijn mijnen weer een strategisch wapen geworden. Goedkoop om te leggen, moeilijk te detecteren en gevaarlijk om op te ruimen. In de Zwarte Zee en de Baltische Zee liggen duizenden oude en nieuwe zeemijnen, zowel exemplaren uit depots van de Tweede Wereldoorlog als nieuwere types, afkomstig van Rusland en Oekraïne. Sommige komen los van hun anker en beginnen te drijven, met schade aan schepen en stranden tot gevolg.

"Mijnen zijn gemene wapens", vindt Luys. "Ze maken geen onderscheid en blijven gevaarlijk, lang nadat conflicten zijn afgelopen."

Opvallend is wie zich vandaag vragen stelt bij de droneproductie in Oostende en wie niet. Volgens Luys is het eerder de generatie vijftigers en zestigers die blijft worstelen met de idee van een defensie-industrie. "Zij volgen nog de visie na de val van de Berlijnse Muur: oorlog is passé."

Jongere mensen reageren anders. "Die kloppen hier aan met de vraag: hoe kan ik bijdragen? Ze willen iets doen voor de veiligheid van hun omgeving, van België en van Europa." Die mentaliteitsverschuiving ziet hij al sinds de aanslagen in Brussel van 2016 en ze is alleen maar versneld door de oorlog in Oekraïne.

K-Ster
We wandelen naar de fabriekshal en blijven staan bij een felgele, cilindervormige drone: de K-Ster. Het is de laatste stap in het ontmijningsproces. De drone vaart tot vlak bij een mijn en positioneert zich op enkele tientallen centimeters. In de kop zit een kleine explosieve lading. Als de mijn tot ontploffing wordt gebracht, overleeft de drone dat zelf niet. Het is een eenmalig systeem, bedoeld om één mijn uit te schakelen.

In de fabriekshal zien we verschillende onderdelen van het ontmijningssysteem. De taxiboot is geen vaartuig met mensen aan boord, maar een onbemand exemplaar in polyester dat vanaf het moederschip te water wordt gelaten. Ze vaart autonoom naar de mijn en laat de onderwaterdrones los; grotere toestellen die de zeebodem in kaart brengen en kleinere die objecten identificeren. Op het laatst komt de K-Ster in beeld. "Maar het is altijd met een mens die beslist", benadrukt Luys. "Er wordt niets autonoom tot ontploffing gebracht."

De vraag naar de dronetechnologie in Oostende groeit snel, merkt de CEO. "We moeten bijbouwen en ik zoek nog dringend een dertigtal mensen: ingenieurs, operatoren en field service technicians, mensen die de klant bijstaan in Zeebrugge en Den Helder."

De productie in Oostende is een goede zaak, vindt Luys. "Als een overheid wapensystemen aankoopt, kun je ze evengoed in eigen land laten maken. Dan blijft niet alleen de kennis hier, maar ook de werkgelegenheid, de belastingen, zelfs de broodjeszaak om de hoek profiteert mee. Anders is dat geld weg naar het buitenland."

https://www.demorgen.be/nieuws/oostendse-drones-schakelen-zeemijnen-uit-het-zijn-gemene-wapens~be75b9e7/

[Harald]

VK ontwikkelt een nieuwe ballistische raket voor Oekraïne

Het Verenigd Koninkrijk zegt nieuwe ballistische raketten te gaan ontwikkelen die de vuurkracht van Oekraïne zullen vergroten om zich te verdedigen tegen Rusland. De zogenoemde Nightfall-raketten kunnen volgens de Britten vanaf voertuigen worden gelanceerd en meerdere raketten snel achter elkaar afvuren om vervolgens binnen enkele minuten terug te kunnen trekken.

"Dit stelt de Oekraïense strijdkrachten in staat belangrijke militaire doelen te raken voordat de Russische strijdkrachten kunnen reageren", schrijft de Britse regering in een persbericht. De nieuwe ballistische raket kan een explosieve lading van 200 kilo vervoeren over een afstand van meer dan 500 kilometer.

De minister van Defensie John Healey zegt dat de aanvallen op Oekraïne in de nacht van donderdag op vrijdag "eens te meer laten zien hoe Poetin denkt dat hij ongestraft kan handelen en burgergebieden kan aanvallen met geavanceerde wapens." Rusland voerde toen grootschalige aanvallen uit op Oekraïne. Vier mensen kwamen om en 22 raakten er gewond. Daarbij zei Rusland gebruik te hebben gemaakt van de hypersonische raket Oresjnik.

Healey: "Dit pikken we niet, en daarom zijn we vastbesloten om de Oekraïners te voorzien van geavanceerde wapens, zodat ze zich kunnen verzetten."

Het Nightfall-project is volgens de regering niet alleen bedoeld om Oekraïne te steunen, maar ook om de Britse defensie-industrie te stimuleren. Het project heeft een waarde van omgerekend ongeveer 31 miljoen euro. De bedoeling is dat binnen twaalf maanden drie raketten worden geleverd voor testlanceringen.

https://nos.nl/artikel/2597857-vk-ontwikkelt-een-nieuwe-ballistische-raket-voor-oekraine

Project Nightfall is described as a road-mobile, vehicle-launched ballistic missile system designed to operate from transporter-erector-launchers carrying sealed canisters, most likely on 8x8 or 10x10 wheeled chassis.

https://www.armyrecognition.com/news/army-news/2026/uk-launches-project-nightfall-deep-strike-ballistic-missile-to-expand-ukraines-long-range-operations

[Ace1]

VK ontwikkelt een nieuwe ballistische raket voor Oekraïne

Het Verenigd Koninkrijk zegt nieuwe ballistische raketten te gaan ontwikkelen die de vuurkracht van Oekraïne zullen vergroten om zich te verdedigen tegen Rusland. De zogenoemde Nightfall-raketten kunnen volgens de Britten vanaf voertuigen worden gelanceerd en meerdere raketten snel achter elkaar afvuren om vervolgens binnen enkele minuten terug te kunnen trekken.

"Dit stelt de Oekraïense strijdkrachten in staat belangrijke militaire doelen te raken voordat de Russische strijdkrachten kunnen reageren", schrijft de Britse regering in een persbericht. De nieuwe ballistische raket kan een explosieve lading van 200 kilo vervoeren over een afstand van meer dan 500 kilometer.

De minister van Defensie John Healey zegt dat de aanvallen op Oekraïne in de nacht van donderdag op vrijdag "eens te meer laten zien hoe Poetin denkt dat hij ongestraft kan handelen en burgergebieden kan aanvallen met geavanceerde wapens." Rusland voerde toen grootschalige aanvallen uit op Oekraïne. Vier mensen kwamen om en 22 raakten er gewond. Daarbij zei Rusland gebruik te hebben gemaakt van de hypersonische raket Oresjnik.

Healey: "Dit pikken we niet, en daarom zijn we vastbesloten om de Oekraïners te voorzien van geavanceerde wapens, zodat ze zich kunnen verzetten."

Het Nightfall-project is volgens de regering niet alleen bedoeld om Oekraïne te steunen, maar ook om de Britse defensie-industrie te stimuleren. Het project heeft een waarde van omgerekend ongeveer 31 miljoen euro. De bedoeling is dat binnen twaalf maanden drie raketten worden geleverd voor testlanceringen.

https://nos.nl/artikel/2597857-vk-ontwikkelt-een-nieuwe-ballistische-raket-voor-oekraine

[Harald]

Hoe doen andere landen dat nu ? en Nederland ?
Ook via het Amerikaanse Starlink ? of ook via Europese systeem. 

Eutelsat is naar mijn weten een Franse bedrijf welke eigen satalieten heeft en deze ter beschikking stelt aan klanten.

Eutelsat
https://nl.wikipedia.org/wiki/Eutelsat#Diensten

Er is ook een nieuwe Europese ontwikkeling met de naam IRIS2 en we hebben al Galileo (GPS)

Europa werkt aan alternatief voor Amerikaans satellietcommunicatiesysteem
Nederland zoekt samen met EU partners naar een architectuur en oplossingen voor satellietcapaciteit.

Er is een EU-alternatief voor Musks Starlink in de maak. Dit satellietcommunicatiesysteem moet vanaf 2030 communicatiediensten leveren, voor civiel én militair gebruik.

Dit blijkt uit antwoorden op Kamervragen die zijn gesteld over de de (dreigende) afhankelijkheid van de Nederlandse krijgsmacht van Starlink. Beginpunt bij die vragen aan de ministers van Defensie en van Buitenlandse Zaken is de afhankelijkheid van Oekraïne aan Starlink. Dat land verdedigt zich al geruime tijd tegen invasie door Rusland en gebruikt het satellietnetwerk Starlink ook voor militaire communicatie.

Regeren en vooruitzien
De minister van Defensie bevestigt dat de EU werkt aan Infrastructure for Resilience, Interconnectivity and Security by Satellite (IRIS2). 'De ambitie van IRIS2 is om een eigen communicatienetwerk te ontwikkelen voor civiele en militaire gebruikers, welke vanaf 2030 communicatiediensten kan leveren. IRIS2 zet in op verbeterde communicatiecapaciteit en internetbreedband met een hoge snelheid.'

Niet op één paard wedden
Dat EU-gedreven Starlink-alternatief is niet het enige waar aan wordt gewerkt. Juist omdat het belangrijk is om niet afhankelijk te zijn van één partij. 'Dit waarborgen we door diensten te spreiden, NAVO en EU ontwikkelingen te steunen en ten slotte zelf in te zetten op (Nederlandse) ontwikkelingen die bijdragen aan vergrootte open strategische autonomie.'

Hiernaast werkt de NAVO aan de 'NATO Commercial Space Strategy'. Doel is om op verantwoorde manier ook commerciële satellietdiensten te kunnen inzetten. Deze kunnen vaak sneller nieuwe technologieën ontwikkelen en gebruiken, schrijft de minister. 'Defensie is actief betrokken bij het opstellen van de strategie en ziet de meerwaarde ervan.'

Op termijn
Tot slot komt het EU-alternatief voor Starlink aan bod in de Kamervragen, een ontwikkeling die door Defensie wordt bevestigd maar die vooralsnog niet (automatisch) de voorkeur krijgt. 'Nederland zoekt samen met EU partners naar een architectuur en oplossingen voor satellietcapaciteit. IRIS2 kan op termijn (na 2030) gedeeltelijk invulling hieraan geven, maar op dit moment kunnen we niet met zekerheid zeggen of IRIS2 voor de krijgsmacht in alle gevallen toereikend is. Defensie is op dit moment niet voornemens Starlink te verkiezen boven IRIS2.'

https://ibestuur.nl/digitale-toekomst-eu/europese-politiek-en-beleid/Europa-werkt-aan-alternatief-voor-amerikaans

Het EU-ruimteprogramma: meer satellieten en nieuwe diensten in ontwikkeling.
https://defence-industry-space.ec.europa.eu/eu-space-programme-more-satellites-and-new-services-underway-2025-01-30_en

[Ace1]

Europees Starlink-alternatief Eutelsat in gesprek met Canadese strijdkrachten

Het Frans-Britse Eutelsat, dat net als het Amerikaanse Starlink wereldwijd internet via satellieten aanbiedt, is in gesprek met het Canadese ministerie van Defensie over een groot contract ter waarde van 250 miljoen dollar. Dat meldt de Canadese omroep CBC.   

De Canadese strijdkrachten maken nu op kleinere schaal ook al gebruik van de diensten van Eutelsat, maar zijn daarnaast ook nog in sterkere mate afhankelijk van het Amerikaanse Starlink. Sinds de VS begin dit jaar openlijk flirtte met een inname of annexatie van Canada, wil de regering aldaar de afhankelijkheden van de VS afbouwen.

Uitgestrekte noorden
In de uitgestrekte gebieden in het noorden van Canada zijn satellietdiensten van Starlink of Eutelsat onontbeerlijk voor internet en communicatie, zowel voor militaire als voor het handjevol burgers dat in deze gebieden woont. Daarom is ook het Canadese bedrijf Telesat bezig een dergelijk systeem te ontwerpen, maar dat ligt nog op de tekentafel.

Eutelsat zegt echter direct een alternatief voor Starlink te kunnen bieden, omdat het bedrijf al voldoende satellieten in de lucht heeft om een dekkend netwerk te kunnen leveren en bovendien ook nu al diensten levert aan het Canadese leger. Tegen omroep CBC zegt Eutelsat-manager David van Dyke bovendien 'volledige soevereiniteit' over de dienst te kunnen beloven aan Canada. 'Canada zou daadwerkelijk eigenaar worden van de capaciteit die we hen leveren. We geven hen ook de mogelijkheid niet afhankelijk te zijn van een enkel individu die de dienst kan aan- en uitzetten om politieke of andere redenen.'

Van Dyke doelt daarmee op de rol die Starlink-topman Elon Musk speelde in september 2022, toen die eigenhandig Starlink uitschakelde voor het Oekraïense leger in de regio Cherson waar het op dat moment net was begonnen aan een grootschalige operatie om de Russische troepen te verdrijven. De reden voor Musks besluit is nooit opgehelderd.

https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10591842/europees-starlink-alternatief-eutelsat-in-gesprek-met-canadese-strijdkrachten

[Sparkplug]

Alleen de vraag of het een Europese Turboprop motor is of een motor van Pratt & Whitney Canada?

Zeer waarschijnlijk de originele motor of een bepaalde fabrikant moet deze in licentie kunnen bouwen.

[Harald]

Die zijn er toch al in Europa? Denk hierbij aan een Britten-Norman Defender en een  PZL M28 Skytruck

https://britten-norman.com/britten-norman-products/defender/

https://pzlmielec.pl/en/offer/m28-05/technical-data

Over de M28 Skytruck gesproken... die SOF variant is wel een interessante  de M28 SOMA (Special Operations Multi-Role Aircraft) of ook wel MC-145B Coyote.

PZL-Mielec ontwikkelt missievariant M28 Skytruck • Piloot & Vliegtuig https://share.google/Okjn2udCRvg7k7DYn

Meet The MC-145B Wily Coyote Armed Special Ops Transport Plane https://share.google/vbKN6LGz7XIaQuHFg

mc-145-wily-coyote

[Harald]

Die zijn er toch al in Europa? Denk hierbij aan een Britten-Norman Defender en een  PZL M28 Skytruck

https://britten-norman.com/britten-norman-products/defender/

https://pzlmielec.pl/en/offer/m28-05/technical-data

Beide voorbeelden zijn 2 motorig !

En het gaat om een nieuw te ontwikkelen 1-motorig vliegtuig.

[Ace1]

Ja, met een laadklep wordt het inderdaad een hoogdekker. Misschien wordt het dan wel interessant om een STOL type voor o.a. SOF te ontwikkelen.

Die zijn er toch al in Europa? Denk hierbij aan een Britten-Norman Defender en een  PZL M28 Skytruck

https://britten-norman.com/britten-norman-products/defender/

https://pzlmielec.pl/en/offer/m28-05/technical-data
 

[Ace1]

Het gaat echt om een turboprop met eem MTOW van max 7.500 kg. Ter vergelijking heeft de A-29 Super Tucano een MTOW van 5.400 kg. Over de A-29 gesproken. Embraer laat weten dat Portugal misschien een assemblagelijn krijgt voor mogelijke Europese gebruikers.

Embraer delivers first A-29N Super Tucanos to the Portuguese Air Force and announces potential assembly line in Portugal

Alleen de vraag of het een Europese Turboprop motor is of een motor van Pratt & Whitney Canada?